Teelt, snoei en verzorging van fruitbomen, druiven, kleinfruit, noten en bijzondere fruitsoorten. Bijzondere tomaten.

dinsdag 31 maart 2015

Appelbomen zonder bloemen?

Op de meeste appelbomen zijn de bloemknoppen nu goed zichtbaar. Toch lijken ze bij sommige bomen te ontbreken, terwijl ze vorig jaar toch veel vruchten gaven!
Foto 01: Bloemen in rozeknop stadium bij de appel 'Mantet' (Een zomerappel geïntroduceerd in 1929 die ca 2 weken voor James Grieve rijpt)
Foto 02: Eenjarige twijg met talrijke bloemknoppen en mooie rode bladeren bij de roodvlezige appel 'Niedwetzkyana'.

MOGELIJKE OORZAKEN VAN HET ONTBREKEN VAN BLOEMEN?
- Rasafhankelijk. Sommige rassen zoals Alkmene, Discovery, James Grieve en Jonathan geven jaarlijks veel bloemen.
- Een beurtjaar door een te grote vruchtdracht vorig jaar en/of door de vruchten te lang aan de boom te laten hangen. Gevoelig voor beurtjaren zijn o.a. Schone van Boskoop en Elstar.
- Onevenwichtige (sterke) groei door een te rijke stikstofbemesting (N-meststof).
- Te sterke groei doordat de entplaats in de grond zit. Er worden wortels boven de entplaats gevormd zodat de groei abnormaal sterk wordt.
- Voorkom een te sterke groei! Verwijder bij de wintersnoei niet te veel bloemknoppen. Snoei zo NIET terug tot op bladknoppen (= groeistimulerend).
- Een te zwakke groei. De verlengenis van de gesteltakken en harttak zou jaarlijks minstens 20 cm moeten groeien.
- Onvoldoende of geen kaliummeststof (patentkali) in de grond. Vooral op lichte gronden (zandgrond) kan er een tekort aan kalium zijn.
- Een standplaats waar onvoldoende zonlicht komt of u hebt te dicht bij elkaar geplant.
- Te dicht in elkaar gegroeide bomen zijn ook nadelig.

HOE DIT PROBLEEM VOORKOMEN?
- Laat de vruchten bij rijpheid (herfst) niet te lang aan de bomen hangen. Pluk ze allemaal af en bewaar ze op een koele plaats. (Koelkast, kelder, ...)
- Zorg ervoor dat het zonlicht alle takken en al het vruchthout kan bereiken. Boven in de boom dient u regelmatig te dikke takken (= lichtverstoorders) weg te nemen.
- Snoei concurrerende begroeiing die licht wegnemen van uw bomen regelmatig in of verwijder ze.
- Besteed aandacht aan een gepaste bemesting (april) en op zandgrond dient u mogelijk in juni/juli opnieuw bij te mesten. De eenjarige verlengenis zou jaarlijks 15 tot 30 cm mogen groeien
- Strooi in april en in september een dun laagje compost onder uw bomen om het bodemleven te verbeteren.
- Jaarlijks worden er op diverse plaatsen praktische lessen ivm wintersnoei en zomersnoei van fruitbomen gegeven. Volg een aantal snoeidemonstraties zodat u de snoei ook correct kan uitvoeren.

WAT KAN U NU DOEN BIJ EEN LAAGSTAM APPELBOOM ZONDER BLOEMKNOPPEN?
- Doe nu een correctie van de wintersnoei en breng meer licht in de boom!
Snoei te dikke takken boven in de boom terug tot ca 5 cm van de harttak. Snoei het vruchthout aan de gesteltakken terug tot op enkele knoppen.
- Controleer of de entplaats nog goed zichtbaar is. De entplaats (= opvallende verdikking aan de stam onderaan) zou minstens 10 cm BOVEN de grond moeten zitten.
Verwijder alle aarde die de entplaats raakt. Eventuele wortels die aan of boven de entplaats zitten worden verwijderd.
Maak de boom met bindbuis vast aan de steunpaal zodat hij niet omver kan vallen.
- In juni dient u zomersnoei te doen, waarbij overtollige scheuten aan de snoeiwonden verwijderd worden.
- In de maand juni kan u geschikt vruchthout (aan de gesteltakken en aan de harttak) horizontaal uitbuigen, zodat er meer bloemknoppen gevormd worden.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM SNOEIEN VAN APPELBOMEN:
Appelbomen eenvoudig snoeien in de winter.
Appelbomen 'Jonagold' en 'Jonagored' snoeien.
Appelbomen 'Elstar' snoeien.
Appel-leivormen snoeien.
Snoeikalender per maand voor fruitsoorten (fruitstruiken, fruitbomen, druiven en kleinfruit).
Wortelsnoei als groeiregeling en om meer vruchten te bekomen (Volledig artikel).
Groente- en Fruit Encyclopedie met snoeiinformatie van fruitbomen en kleinfruit.

Volg de dagelijkse berichten en tips ivm bijzondere tomaten en fruit op twitter! https://twitter.com/gdekinder
Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief. De volgende (maandelijkse) FruitABC-nieuwsbrief wordt op 1 april verstuurd.
Labels: snoeien, beurtjaren appelboom, beurtjaar, draagjaar, bloemen appelboom, onvruchtbare appelboom

maandag 30 maart 2015

Lentenachtvorstschade voorkomen bij fruitbomen!

Er wordt volgende week opnieuw lentenachtvorst voorspeld. Voor de open fruitbloesems is dat niet zo goed, want bloemen die bevriezen geven geen vruchten meer!





Foto's:
Perzik, amandel, Japanse pruim, abrikoos en sleedoorn.
Sommige vroegbloeiende pruimenrassen bloeien nu en er is lentenachtvorst voorspeld!
Vandaag staan hier de Japanse pruimenbomen in bloei. De bloemknoppen van perzik- en abrikozenbomen staan ook klaar om open te barsten.

GEVOLGEN VAN LENTENACHTVORST.
Lentenachtvorst kan de geopende fruitbloesems beschadigen! Hierdoor is er een grote kans op een misoogst.
Niet-geopende bloesems verdragen iets meer vorst.

GEVOELIGE FRUITSOORTEN.
Steenfruitbomen (abrikoos, amandel, nectarine, perzik, kers, pruim) bloeien vroeger dan pitfruit (appel, peer) en zijn dan ook gevoeliger voor bevriezen van de bloemen.
Tijdens de bloei zijn diverse fruitsoorten heel gevoelig voor koude. Vroegbloeiende fruitsoorten hebben meer kans op vorstschade dan laatbloeiende fruitsoorten.
Vroegbloeiende fruitsoorten zijn abrikozenbomen, perzikbomen, nectarinebomen, amandelbomen, pruimenbomen, sleedoorn en kersenbomen.
Sommige fruitsoorten bloeien reeds rond half maart en de bloesems lopen dan risico op bevriezen. Gesloten bloemknoppen verdragen een lichte nachtvorst.
Laatbloeiende fruitsoorten zijn meestal niet gevoelig voor lentenachtvorst. Laatbloeiend zijn o.a. kweeperen, mispel, vlierbes, tamme kastanje, braambessen en herfstframbozen.
Kiwibessen (Actinidia arguta) in winterrust (= zonder bladeren) verdragen vorst tot -20°C. Eénmaal uitgelopen (jonge bladeren) worden ze wel vorstgevoelig en moeten ze beschermd worden tegen de vorst. Jonge, aangekochte kiwiplanten die bij aankoop reeds uitgelopen zijn moeten goed beschermd worden tegen de vorst. Deze kiwibesplanten kan u beter begin mei in volle grond uitplanten.

PERCELEN OF TUINEN DIE MEER GEVOELIG ZIJN VOOR LENTENACHTVORST.
Op laaggelegen percelen en bij vroegbloeiende fruitsoorten is meer schade van lentenachtvorst mogelijk. Zorg dat er geen zgn "vorstkom" ontstaat en dat de koude lucht weg kan vloeien.
Op een hellend perceel plant je bij voorkeur de vroegst bloeiende fruitsoorten op het hoogste punt.

SCHADE VOORKOMEN VAN LENTENACHTVORST.
Door de zwarte strook onder de bomen zwart, onkruidvrij en gesloten te houden tijdens de bloei is er een warmteuitstraling van de grond waardoor een lagere temperatuur (-2 tot -3°C) verdragen wordt.
Ook bomen op kort gemaaid gras verdragen een iets lagere temperatuur (-0,5 tot -1°C.)

MAATREGELEN OM MINDER OF GEEN SCHADE VAN LENTENACHTVORST TE HEBBEN.
Een zwarte, gesloten en vochtige ondergrond kan veel warmte (2 tot 3°C.) uitstralen 's nachts, zodat schade door lentenachtvorst voorkomen wordt.
Maak de boomspiegel (zwarte strook onder bomen en struiken) vandaag onkruidvrij.
Leg een dunne laag GFT-compost op de boomspiegel.
Indien u een hak of schoffel gebruikt, zorg dan dat de grond opnieuw gesloten komt te liggen.
Is de grond droog en los maak hem dan eens goed nat.
Gras onder en nabij vroegbloeiende bomen & struiken wordt zo kort mogelijk afgemaaid en het gras wordt verwijderd.
Voor de bloei mag U GEEN mulch van hakselhout of schors aanbrengen! Wacht hiermee tot NA de bloei.

Meer lezen over het voorkomen van lentenachtvorstschade aan fruitbloesem.

Foto van bloemknoppen van een vroegbloeiende pruimenboom, Prunus domestica 'June Blood' (syn. 'Kaapse pruimen') op 16/3/2013.

KRUISBESTUIVING GEEFT MEER VRUCHTEN.
Een goede kruisbestuiving kan bij vroegbloeiende fruitsoorten voor een betere vruchtzetting zorgen.
Ook bij zelfbestuivende perzik- en abrikozenbomen kan bestuiving door een ander ras voor een veel regelmatigere productie zorgen.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM LENTENACHTVORST:
Bestuiving bij appelbomen is belangrijk.
Bestuiving bij kersenbomen is belangrijk.
Bodembedekking bij vroegbloeiende steenfruitbomen wegnemen.
Lentenachtvorstschade bij vroegbloeiende fruitbomen voorkomen (maart).
Schade van vorst aan jonge bloesems voorkomen . (Frank Deboosere)
Woordverklaringen bij de bestuiving (deel 1).
Woordverklaringen bij de bestuiving (deel 2).
Meer lezen over de verzorging van fruitbomen in de Groente & Fruit Encyclopedie (Auteurs: Luc Dedeene & Guy De Kinder)

Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: lentenachtvorst, lentenachtvorst steenfruit, lentevorst, steenfruit vorst, vorstschade kersen, vorstschade voorkomen, fruit lentenachtvorst, LNV, lente nachtvorst

zondag 29 maart 2015

Druivenbladgalmijt of pokkenmijt voorkomen!


Levenswijze van de druivenbladgalmijt:
Door NU bij het zwellen van de knoppen te behandelen met spuitzwavel (microsulphur) kan u aantasting voorkomen!
De overwintering van de wijngaardgalmijt (Eriophyes vitis, Phyllocoptes vitis, Epitrimerus vitis) gebeurt in de knoppen van druiven (Vitis vinifera).
Met het zwellen van de knoppen beginnen ze te zuigen, waardoor er pokvorming (gezwellen) plaats vindt. Tijdens de zomer zijn er meerdere generaties.

Schadebeeld:
Vanaf de eerste blaadjes zichtbaar worden, zijn er kleine pokachtige verhogingen op de bovenzijde van de bladeren. Deze pokken kunnen rood-, geel-, groen- of bruinachtig zijn.
Op de onderzijde van de bladeren zijn er holten met een witte, viltachtige laag van wasdraden. Soms kan ook de bloeiwijze aangetast worden, waardoor er geen bloei komt. Dikwijls zijn enkel de onderste bladeren sterk aangetast en enkele afzonderlijke twijgen. Later kunnen ook de okselscheuten aangetast worden.

Preventie:
Bij een eerste zichtbare aantasting zo snel mogelijk de aangetaste bladeren verwijderen en vernietigen.

Bestrijding:
Vanaf de knopzwelling (einde maart-april) tot het derde blad regelmatig behandelen met spuitzwavel. Spuitzwavel (biologisch product) wordt normaal tegen echte meeldauw gebruikt, maar heeft een goede bijwerking tegen de galmijt.
Meestal geven twee tot drie behandelingen bij het zwellen van de knoppen een goed resultaat!
Meer lezen over ziekten en plagen bij druiven (Vitis vinifera).

Uitvoerige informatie over de snoei, rassenkeuze en verzorging van druiven kan u vinden in de "Groente & Fruit Encyclopedie".
Meer lezen over de Groente & Fruit Encyclopedie (Auteurs: Luc Dedeene & Guy De Kinder, Kosmos Uitgevers)

Het is niet altijd eenvoudig om ziekten en plagen op cultuurplanten te determineren.
Een overzicht van nuttige weblinks plantenziekten en plagen: diagnose, voorkoming en biologische bestrijding bij fruit, groenten en sierplanten.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM SNOEIEN VAN DRUIVEN - VITIS VINIFERA:
Adressen waar u pitloze druiven kan bekomen (kopen).
Druivenbladgalmijt of pokkenmijt voorkomen.
Planten en verzorgen van druiven (Lijst van druivenrassen).
Snoeikalender voor druiven en andere fruitsoorten.
Teeltwerkzaamheden bij druiven.
Wintersnoei van tafel- en wijndruiven.
Groente- en fruit encyclopedie met info over rassenkeuze, teelt en verzorging van druiven.

Door vanaf het uitlopen/zwellen van de knoppen regelmatig (2 tot 3x) te behandelen met spuitzwavel wordt uitbreiding van de druivenbladgalmijt voorkomen. Spuitzwavel is een natuurlijk product en is toegelaten in de biologische fruitteelt.
Ook tegen de perenpokziekte kan u NU behandelen met die spuitzwavel.
Spuitzwavel is toegestaan in de biologische fruitteelt en is weinig schadelijk voor de nuttige insecten.

Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf Je Hier In Voor De Fruit-ABC Nieuwsbrief.
Labels: plantenziekten, plantenziekten druiven, plagen, plantenziekten en plagen, Eriophyes vitis, druiven bladgalmijt, druivenbladgalmijt, wijngaardgalmijt, wingerd galmijt, Vitis vinifera

zaterdag 28 maart 2015

Rode vlekjes op perenbladeren door de perenpokziekte nu voorkomen!

Zodra de perenknoppen open komen dan komen ook de eerste perengalmijten!
De komende maanden zijn die te herkennen aan de rode pokken (bultjes) op de bladeren en vruchten. (Zie foto lager)
U kan hiertegen NU drie maal behandelen met spuitzwavel (microsulphur).


Perenbladgalmijt/perenpokziekte, met als wetenschappelijke naam Phytoptus pyri (syn. Epitrimerus pyri), wordt veroorzaakt door jonge mijten die plantensap van peren opzuigen.
De mijten overwinteren tussen de schubben van perenblad- en bloesemknoppen.
Vanaf de vroege lente ontstaan op de jonge perenbladeren kleine, groene wratjes die rond half of eind april rood verkleuren en later zwart worden.
Bij een kleine aantasting is het voldoende de aangetaste bladeren en scheuten te verzamelen en op de composthoop te doen ofwel te verbranden.
Bij zware aantastingen behandelen met spuitzwavel. In het voorjaar tijdens het uitloop van de knoppen een bespuiting uitvoeren. Indien nodig een tweede bespuiting uitvoeren juist voor de bloei.
Bent u te laat met die behandelingen begin april dan kan u nog steeds meerdere keren behandelen, maar het zal enkele weken duren voor er gezonde bladeren ontstaan.
Probeer het bodemleven te verbeteren door de (zwart gehouden) boomspiegel af te dekken met ca 6 cm compost. Werk die compost een beetje in met een cultivator.
In mei kan u bemesten met een samengestelde meststof.
Meer lezen over de perenpokziekte (Perenbladgalmijt).

Verwarring is mogelijk met perenroest (Zie weblink). Naast de pokziekte en perenroest zijn perenbomen soms ook vatbaar voor roestschimmel en voor schurft.
Rode, toegevouwen bladeren kunnen veroorzaakt worden door de vouwgalluis. Tegen bladluizen kan u schuilplaatsen voor oorwormen in de boom hangen. Ook kleefbanden rond de stam verhinderen mieren van omhoog te kruipen.
Meer lezen over ziekten en plagen bij perenbomen (Pyrus communis).

Het is niet altijd eenvoudig om ziekten en plagen op cultuurplanten te determineren.
Een overzicht van nuttige weblinks plantenziekten en plagen: diagnose, voorkoming en biologische bestrijding bij fruit, groenten en sierplanten.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM PERENBOMEN:
Perenroest.
Meer lezen over de perenpokziekte (Perenbladgalmijt).

Groente- en Fruit Encyclopedie met uitvoerige snoeiinformatie voor perenbomen.

Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: plantenziekten, plantenziekte peren, plagen, bladgalmijt, peren galmijt, perenbladgalmijt, perenpokziekte, mijten op perenbomen, pokken perenbladeren, rode vlekken peren, Phytoptus pyri

vrijdag 27 maart 2015

Uitzaaien van gelaagstapelde zaden.

Zaden van pitfruit- en steenfruitbomen werden in het najaar of winter bewaard in potten opdat ze niet zouden uitdrogen ofwel om remstoffen af te breken.
Foto 1: pot met gelaagstapelde zaden. Door een aantal maanden koude (vorst) worden de remstoffen afgebroken. De koude behandeling kan ook gegeven worden door de zaden een aantal weken in te vriezen.

Foto 2: perzikstenen uitleggen in zaaivoortje. Om de grond luchtiger te maken kan er wit zand in de grond gemengd worden.

Foto 3: jonge perzikzaailingen.

Zaden van fruitbomen die voor de winter verzameld en gepast bewaard zijn kunnen nu in volle grond op een zaaibed uitgezaaid worden. Maak de grond op voorhand zaaiklaar.
De zaailingen zijn meestal sterkgroeiend en zijn te gebruiken als onderstam voor halfstam- en hoogstambomen.
Perzikzaailingen zijn te gebruiken als onderstam voor andere perzik- en nectarinerassen. Sommige rassen behouden hun typische eigenschappen na het zaaien en kan u ook zonder te enten laten uitgroeien.

HET VOORKOMEN VAN VOGELSCHADE:
Tegen vogelvraat kunnen de zaaibedden afgedekt worden met vliesdoek, flodderplastiek of vogelafweernetten.

AANBEVOLEN ZAAIAFSTAND:
De zaaiafstand is afhankelijk van de hoeveelheid zaad per m2 en het kiemingspercentage. De rijafstand is 50 tot 70 cm. (Afstand in de rij 5 tot 10 cm)
Onder invloed van de weersomstandigheden kan het aantal zaailingen per bed sterk uiteenlopen.
Als de zaden onvoldoende koude kregen of te droog bewaard werden dan kiemen de meeste zaden het 2de jaar.

ZAAIWIJZE:
Opdat de kiemwortel recht omlaag zou groeien, legt men kastanjes steeds op dezelfde manier neer. De dofgekleurde plek ("de plaat"), komt naar beneden.
Gewone walnoten/okkernoten leg je met de naad verticaal. Legt je deze zaden anders, dan groeit de wortel met een kromming naar beneden. Bij het rooien geeft dit meer kans op wortelbreuk.
Perzikstenen worden ca 5 cm diep gezaaid en de stenen kan u voor het zaaien eerst een nacht in water laten weken.
Later wordt op de rechte wortelhals van de zaailingonderstammen een ander ras geënt.
Kleinere zaden worden met zand uitgezaaid (bosbomen of sierbomen)
Afhankelijk van de plantensoort kan je breedwerpig ofwel op lijnen zaaien. Elke methode heeft zijn voor- en nadelen.

BIJZONDERE FRUITSOORTEN ZAAIEN?
Bijzondere fruitsoorten zoals aardbeien, kiwi, pawpaw, gojibes en kaki kan je best op een warme plaats zaaien in een pot of zaaikistje.
De optimale kiemtemperatuur is voor deze planten 20 tot 24°C.
Gebruik speciale zaai- & stekgrond en dek de zaaikist af met glas zodat de zaaigrond gepast vochtig blijft.

AFDEKKEN VAN DE ZADEN MET GROND:
Na het uitzaaien worden de zaden bedekt met grond (1 tot 1,5 x de zaaddikte).

BESCHERMEN TEGEN DICHTSLAAN, UITDROGEN EN VORST:
Dit is vooral van belang bij het uitzaaien van houtige gewassen.
U moet voorkomen dat de grond dichtslaat bij zware regenval. De in het najaar gezaaide percelen kan je afdekken met takken, strooisel, gaatjesplastic of met groeidoek (vliesdoek).
Tegen felle zon en scherpe (uitdrogende) oostenwind kan je eveneens afschermen. O.a. belangrijk bij Acer en Amelanchier.
In het voorjaar moet je soms beschermen tegen lentenachtvorst
Zaaibedden worden ook onder plastic kappen aangelegd.
Het afschermen van kweekbakken kan gebeuren met rietmatten, glas, gaatjesplastic en vliesdoek.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM ZAAIEN:
Zaaien en oculeren van perzikbomen - Prunus persica.
Zaaien van pawpaw en exotische fruitsoorten zaaien.
Kiwi's kan u zelf ook zaaien.
Zaden laagstapelen geeft een betere kieming.
Vroegrijpende tomaten zaaien in maart.
Driebladige citroen (Poncirus) zaaien.
Weblinks planten vermeerderen (stekken, afleggen en zaaien).
Houtige fruitplanten vermeerderen door zaaien, stekken en afleggen.
Zaaien van diverse fruitsoorten.
Betekenis van moeilijke woorden opzoeken (vaktaal, tuintaal).
Meer lezen over het planten en verzorgen van fruitsoorten in de Groente & Fruit Encyclopedie

Raising trees and shrubs from seed: http://www.forestry.gov.uk/pdf/fcpg018.pdf/$FILE/fcpg018.pdf

Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: zaaien fruit, laagstapelen zaden, zaden stratificeren, fruit zaaien, onderstammen zaaien, pitten zaaien

donderdag 26 maart 2015

Kiwi's en kiwibessen planten in de tuin.



KENMERKEN VAN KIWI- EN KIWIBESSENPLANTEN.
Breng meer kleur en smaak in uw tuin met een niet-alledaagse fruitsoort, de kiwibes (Actinidia arguta).
Deze zoete, groene bessen (minikiwi's) rijpen vanaf half september gedurende een drietal weken.
De bessen zijn rijk aan vitaminen, nuttige mineralen en antioxidanten.

PLANTTIPS.
Kiwibessen zijn gemakkelijke klim- en leiplanten die wel enige steun vragen. Een pergola of een zonnige muur (schutting) met horizontale draden zijn zeer geschikt. Deze bijzondere fruitsoort moet bestoven worden door een mannelijke kiwibes.
Er zijn ook twee parthenocarpe kiwibessen die zonder mannelijke bestuiver vruchten geven:
-'Issai', met kleine groene bessen.
-'Kokuwa', met groene vruchtjes zonder zaden
De tweeslachtige (zelfbestuivende) 'Issai' kan u ook zoals frambozen waaiervormig leiden aan horizontaal gespannen draden.
Vanaf nu zijn deze zelfbestuivende kiwibessen ook te bekomen in de tuincentra.

KIWIBESSEN ZIJN VATBAAR VOOR LENTENACHTVORST!
- In maart en april zijn de jonge scheuten erg gevoelig voor lentenachtvorst!
Meer lezen over kiwibessen, kiwiberry of minikiwi (Actinidia arguta).
Bescherm de uitgelopen planten 's avonds en 's nachts met vliesdoek (groeidoek). Overdag moet je het beschermmateriaal opnieuw verwijderen.
Als er nachtvorst wordt voorspeld dan kan u planten in pot kan u ook 's avonds binnen zetten en 's morgens (vanaf 10u) opnieuw buiten zetten.
- Planten waar de jonge scheuten bevroren zijn lopen nadien opnieuw uit, maar bloemen en vruchtjes moet je direct niet meer verwachten.
- Een zwarte, vochtige en gesloten grond onder de kiwibessen zorgt ook voor een bescherming tot -3°C. Maak de boomstrook vrij van alle concurrerende begroeiing (gras, onkruid, ...). Maak de grondoppervlakte nat zodat de grond overdag meer warmte kan opnemen en 's nachts die warmte opnieuw kan afgeven.
Gras naast de kiwibessen dient u kort af te maaien en op een hellend perceel zorgt u ervoor dat op het laagste punt de koude weg kan zakken.
- Nieuw aangekochte jonge planten die enkele dagen in een verwarmde ruimte stonden zijn bijzonder gevoelig voor bevriezen!

GEZONDE GROEI.
In openlucht zijn kiwibessen weinig vatbaar voor schimmelziekten en insectenaantastingen, waardoor gewasbehandelingen meestal niet nodig zijn.
Vanaf maart zijn kiwibessen (plantgoed) redelijk gemakkelijk te vinden in tuincentra en fruitkwekerijen.
Een overzicht van kwekerijen waar u plantgoed van kiwibessen en fruitstruiken kan bekomen.
De zelfbestuivende kiwibes 'Issai' is ook te gebruiken om in een grote pot of kuip op een zonnig terras te houden.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM KIWI EN KIWIBESSEN:
Kiwi's en kiwibessen snoeien (januari).
Kiwi's kan u zelf ook zaaien.
Kiwibessen mooi aanbinden. Laat de scheuten niet winden.
Vitaminerijke kiwibessen plukken (september)!
Zelfbestuivende kiwibessen in de tuin planten.
Kiwibessen in de tuin planten en verzorgen. (Nieuw venster)
Meer lezen over de verzorging van kiwi's en kiwibessen in de Groente & Fruit Encyclopedie (Auteurs: Luc Dedeene & Guy De Kinder)

Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief. De volgende nieuwsbrief wordt op 1 april verstuurd.
Labels: Actinidia arguta, kiwi, kiwi bes, kiwiberry, kiwibessen, kiwi's planten, kiwibessen planten, planten kiwibessen, kiwi berry, gladde kiwi, minikiwi, arguta kiwi, planten kiwibes, planten kiwiberry

woensdag 25 maart 2015

Entelingen uitplanten en beschermen!




WAT?
De losse geënte, niet-uitgelopen onderstammen (= handveredelingen) worden in maart-april uitgeplant en in volle grond uitgeplant.
Onderstammen waarvan de ent al bladeren vertoond, kunnen beter tot begin mei binnen gehouden worden.

Laat de wortels niet uitdrogen tijdens het planten, maar leg ze tijdelijk in het water.
Bij droog weer en droge grond kan je best even aangieten met water.
Regenweer tijdens het uitplanten is gunstig, mits de grondstructuur behouden blijft.

NAZORGEN BIJ ALLE GEËNTE BOOMPJES.
Foto 01: Geënte kersonderstammen en één gelukte oculatie in het midden.
Wildopslag die nu zichtbaar is kan u best tijdelijk laten staan als saptrekker zodat het sap sneller bij de enten komt.

Bij de gelukte oculaties kan u de wildopslag uitdunnen zodat de oculatie beter zichtbaar wordt. (Zie middenste boompje op de foto)

Vanaf 15 april tot juli wordt de wildopslag uitgedund en later volledig verwijderd. De entwas en het bindmateriaal wordt ook gecontroleerd.
Vanaf juni kan U steunmateriaal plaatsen om rechte bomen te bekomen.

Door de geënte onderstammen tijdig uit te planten op een voedzame grond krijg je de sterkste groei.
Een ruime plantafstand geeft een vlakke (= horizontale) takkenstand, zodat de bomen sneller productief worden.
Een te dichte (nauwe) plantafstand geeft steil groeiende vertakkingen die een slechte boomvorm geven.
Meer lezen over het uitplanten van geënte onderstammen.

NUTTIGE WEBLINKS.
Bij goed (droog) weer overdag (+12°C) kunnen vanaf nu ook in openlucht onderstammen terplaatse geënt worden. Voor het omenten van oude fruitbomen of druivenplanten kan je beter wachten tot begin of half april.
Meer lezen over planten vermeerderen door middel van oculeren, enten, griffelen en chip-budding.
Geoculeerde onderstammen afknippen in maart.
Vroeger en meer vruchten met de juiste onderstam.
Voorjaarsenting met de Engelse- of verbeterde plakenting.
Meer (horizontaal groeiende) zijtakken door te kerven.

Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: planten vermeerderen, onderstammen, enteling, enten, uitplanten onderstammen, uitplanten enten, bescherming enten, entelingen uitplanten, uitplanten entelingen

dinsdag 24 maart 2015

Nazorgen bij het planten van fruitbomen geven een betere hergroei!




Foto's:
Kruisbes op stam met mulch van hakselhout.
Geënte boom met boomonderdelen.
Appelboom aan bamboe vastgemaakt met bindbuis.
Fruitbomen (en druiven) die vanaf januari tot maart geplant werden kan u best wekelijks extra water geven. Door een tekort aan water sterven in april dikwijls meer bomen dan in de zomerperiode!

DIRECT NA HET PLANTEN.
Om een optimale hergroei van fruitbomen en houtig kleinfruit te bekomen kan je best alles vastmaken aan de steunstok met boomband of bindbuis.
Fruitbomen en geleid kleinfruit vastmaken aan een steunpaal (steunstok) geeft de beste hergroei. Het bindmateriaal mag later niet insnoeren, dus hou hiermee rekening.
Voor een goede hergroei moeten fruitbomen losjes vastgemaakt worden aan een boompaal of aan de lei-draden.
Controleer de geënte fruitbomen op hun plantdiepte en afstand van de paal. De entplaats (griffelplaats) moet minstens 10 cm boven de grond staan (Laagstam). Een kleine correctie is nu nog mogelijk.
De bomen mogen NIET schuren tegen de boompaal of tegen de lei-draden. Schuurwonden kunnen bij appelbomen kankeraantasting veroorzaken! De bomen moeten ca 10 cm (voetbreedte) van de boompaal geplant worden.
In Vlaanderen komen de bomen bij voorkeur aan de oostzijde van de paal. Door de overheersende westenwind waaien ze dan weg van de paal.
Op droge grond zal u direct na het planten water geven. Bij het planten in het voorjaar kan het nodig zijn van wekelijks water te geven.
Dek de grondoppervlakte rond de boomstam met stalmest, stro of compost. (De boomstam zelf laat je vrij).

LATERE ZORGEN.
- Mulchen.
Door te mulchen op de boomspiegel (plantstrook) wordt het uitdrogen van de grond en onkruidgroei voorkomen. Bij jonge bomen is een boomspiegel van 50 x 50 cm per boom voldoende. Later kan de boomspiegel beter vergroot worden naar 80 x 80 cm.
Laagstam-fruitbomen en kleinfruitstruiken die volledig in het gras staan groeien minder goed en geven sommige jaren geen vruchten doordat ze meer schade van lentenachtvorst hebben.
- Voorkom vraatschade.
Breng een bescherming aan tegen vraatschade van konijnen, hazen en vee.
- Voorkom het insnoeren van de etiketten/ labels.
Controleer of de etiketten niet kunnen insnoeren. Eventueel kan u de etiketten verwijderen en een plantschema maken van de bomen.
Meer lezen over nazorgen bij het planten van fruitbomen en fruitstruiken.

Moeilijke woorden? Meer lezen over tuintaal, vaktaal.
Bij een late aanplanting in het voorjaar kan het gewenst zijn wekelijks water te geven.
Jonge fruitbomen worden best in maart-april gesnoeid. Laat bij pas geplante fruitbomen niet te veel zijtakken en bloemknoppen staan, want dit is nadelig voor een goede hergroei. Soms wordt er aangeraden alle bloemen te verwijderen.
Lees meer over het snoeitijdstip en de snoei van fruit in maart.

Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? De vollgende nieuwsbrief wordt op 1 april verstuurd.
Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: boompaal, fruitbomen vastmaken, hergroei fruitbomen, nazorgen fruitbomen, fruitbomen planten, planten fruitbomen, fruitbomen leiden, verzorging jonge fruitbomen, beschermen fruitbomen

maandag 23 maart 2015

Laatste bijzondere tomaten zaaien!

Ondanks de lichte nachtvorst kunnen we binnen nog steeds zaaien! Tomaten voor openluchtteelt worden tussen 10 en 25 (31) maart gezaaid.
De laatste tomaten voor vollegrondsteelt (buitenteelt) moeten nu dringend binnenshuis op een warme plaats gezaaid worden. (Ca 20- 25°C.). Meestal kiemen de zaden na 4 tot 7 dagen.


Na de kieming laten we de temperatuur dalen tot ca 18°C en geven de jonge plantjes veel licht. Zaaikisten met gekiemde plantjes kan u bij zonnig weer overdag in de kas/serre plaatsen en 's avonds terug binnen brengen.

Wanneer jonge tomatenplantjes oppotten?
Eerder gezaaide tomatenplantjes die reeds één echt blad vertonen kunnen afzonderlijk opgepot worden. De aanbevolen temperatuur is 12 tot 18°C. Lager dan 5°C is er geen groei.
Geef niet te veel water in het begin, zodat de wortelontwikkeling optimaal kan verlopen. Laat de grond regelmatig goed opdrogen.
Kijk uit voor verbranding door felle zon na het inpotten, want de jonge plantjes zijn nog erg kwetsbaar! (Leg gedurende 2 dagen vliesdoek over de opgepotte plantjes.)

Zaai of plant ook bijzondere smaakvolle tomaten met fruitsmaken!
Dit jaar werden er door mij 38 verschillende bijzondere tomatenrassen gezaaid.
Rode of roze vleestomaten: Budai Torpe, Dorenia, Hellfrucht, Longkeeper, Liguria (type CdB), Montserrat, Nadja, RAF, Yubilenyl Tarasenko, ..
Gele, geelgroene, witgele of geeloranje vleestomaten: o.a. Big White Pink Stripes, Blond Boar, Bosque Bumblebee, Hazel Gold, Orange Queen, Yellow Taxi, Yellow Stuffer, White Bush
Groene vleestomaten: o.a. Green Bell Pepper, Malakhitovaya Shkatulka ..
Zwarte, zwartbruine of bruine tomaten: Amazone Chocolate, Black Cherry, Blue Chocolate, ...
Paarse of purperen tomaten: Hareley's Purple Comet, Indigo Apple,
Ossenhart vleestomaten: Coeur de Boeuf, Erdie's Family Oxheart, Chinese Red Oxheart Peach,
Zelftoppende tomaten (potten en kuipen): Balcon Zauber, Chinese Yellow Pot Cherry, Tiny Tim, Whipper Snapper, .
Romatypen (Pepervormige of ovaalvormige tomaten): Napoli VF (= type San Marzano), Jujube Cherry, Plum Lemon, Tegucigalpa, ...
Cherry- of kerstomaten:
- Gele (of geelgroen) kerstomaten: Cerise Jaune, Pendulina
- Rood: Jujube Cherry, Tabtimdaeng, Thai01, Thai02
- Purper/paars:
- Zwart of bruin: Black Cherry, ..
- Roze: Whipper Snapper (potteelt),..
Laagblijvende en zelftoppende tomaten voor potten of bloembakken, met een groeihoogte van 15 tot 30 cm: Cerise Jaune, Pendulina, Whipper Snapper (roze cherry).
Halfhoge zelftoppende tomaten voor grote pottten of emmers (Groeihoogte ca 40-80 cm): 42 days, Budai Torpe, Napoli, White Bush, ...
Zeer vroegrijpende tomaten (Ideaal voor beschermde openluchtteelt): 42 days, Black Cherry, Budai Torpe, Nadja, Yellow Taxi, ...
Late en zeer laat rijpende (vlees)tomaten (Ideaal voor kas- of serreteelt): Amazone Chocolate, Green Bell Pepper, Longkeeper, Montserrat, RAF, ...

Plantgoed bekomen?
Van sommige tomatenrassen is er vanaf half april een beperkte hoeveelheid beschikbaar om te ruilen. Neem tijdig contact op!
Probeer eens een voordracht/lezing ivm tomatenteelt bij te wonen! Zie agenda van onze nieuwsbrief voor data en plaatsen! De volgende nieuwsbrief wordt op 1 april verstuurd.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM BIJZONDERE TOMATEN:
Overzicht van bijzondere tomatenrassen (zwarte, bruine, witte, gele, oranje, rode en groene tomaten. Stamtomaten, struiktomaten, roma en kerstomaten).
Buitentomaten nu zaaien of oppotten!
Zelftoppende- of struiktomaten nu zaaien!
Fotoreportage van bijzondere tomaten (Zie album 2014) Er zijn honderden verschillende oude tomatenrassen.

Romatomaten van klein tot groot in diverse kleuren!
Tomaten in diverse kleuren. Tomaten moeten niet rood zijn. (Indeling)!
Tomaten zaaien van 10 tot 25 maart!
Meer praktische teelttips voor tomaten en andere groenten kan u lezen op de FB-pagina van plantaardig.com.
Groente- en Fruit Encyclopedie met zaai, plant- en onderhoudstips voor tomaten.
-
Meer teeltinformatie van tomaten en andere groenten lezen op plantaardig.com.
Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
labels: cherrytomaten, cocktailtomaten, dwergtomaten, gele tomaten, hangtomaten, Kerstomaten, oranje tomaten, vleestomaten, bijzondere tomaten, tomaten met fruitsmaak

zondag 22 maart 2015

Zure kersen, morellen of krieken zijn zelfbestuivend! (Prunus cerasus)

Door de zachte winter hebben de bomen reeds opgezwollen knoppen, zodat u de nodige zorg aan het planten moet besteden!
Foto 01: jonge zure kersenboom met dikke knoppen. Bescherm de grond tegen het uitdrogen door de grondoppervlakte te bedekken met (halfverteerd) hakselhout. Zure kersenbomen houden niet van te natte grond, zodat een afwateringsgreppel nuttig kan zijn.

Zure kersen, zoete kersen, pruimen, perziken, abrikozen en nectarines behoren allen tot de groep steenfruit (Prunus-soorten).


KENMERKEN VAN ZURE KERSENBOMEN.
Zure kersen/ morellen/ kriekenbomen -Prunus cerasus - zijn zeer gemakkelijk te kweken op een beperkte plaats.
Deze fruitbomen of fruitstruiken blijven relatief klein.
Kruisbestuiving is meestal niet nodig, zodat één enkele fruitboom reeds zeer productief kan zijn.
Het boomvolume van zure kersen is veel kleiner dan bij zoete kersen.
Zure kersen geven veel lange, dunne, afhangende twijgen.

PLANTTIPS VOOR ZURE KERSEN OF KRIEKENBOMEN - Prunus cerasus
Laagstambomen kan je planten op een afstand van 3 tot 4,5 meter.
Geschikt voor volle zon, halfschaduw en schaduw. Deze bomen kunnen zelfs aan de noordzijde van een muur geplant worden, maar de vruchten zijn dan nog zuurder en de vatbaarheid voor bloesemmonilia kan groter worden.
Bij voorkeur planten op een winderig en open perceel, zodat de bloemen snel opdrogen.
Voorkeur voor een eerder droge, goed doorlatende grond en een bodem pH van 6,0 tot 6,5 (licht zuur). Op natte gronden zijn er meer schimmelaantastingen.
De meest optimale boomgroei krijg je door te planten tussen oktober en december. Indien het na een vorstperiode opnieuw zachter weer is dan kan u terug bomen planten.
Kies bij voorkeur bomen die weinig vastbaar zijn voor bloesemmonilia en zorg dat de boom na regen snel kan opdrogen door op een winderige plaats te planten.
Zure kersenbomen verdragen geen bodemherbiciden! Gronden waar onkruidbestrijdingsmiddelen gebruikt werden geven een slechte boomgroei.

TUSSENSTAM VOOR ZOETE KERSEN.
Jonge bomen van zure kersen (kriekenbomen) zijn te gebruiken als groeiverzwakkende tussenstam voor zoete kersen. De tussenstam van de zure kersen zorgt voor een groeiverzwakking zodat het zoete kersenras trager gaat groeien, vroeger productief is en een kleinere boom geeft.
Onderstam 'Colt'
Tussenstam zure kersen 'Kelleriis' of een ander zure kersenras. (Sommigen gebruiken een zwakgroeiende kersonderstam als tussenstam)
Geënte (bovenste) ras: zoete kersen.

SNOEIEN EN VERMEERDERING.
Voor een gezonde groei moeten kriekenbomen regelmatig gesnoeid worden.
Bij jonge bomen zal u einde april de te laag hangende takken verwijderen zodat u een stam van ca 50 (60) cm lengte bekomt.
Gesnoeide zure kersenbomen hebben meestal een langere levensduur.
Snoei de bomen na de oogst in augustus, zodat de wonden snel kunnen genezen. Deze steenfruitbomen mogen ook vanaf half april gesnoeid worden.
Zure kersen zijn moeilijk of niet te vermeerderen door stekken. Ze worden daarom vermeerderd door enten en oculeren op een kersonderstam.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM ZURE KERSEN:
Fruitsoorten die je in de schaduw kan planten.
Index diverse steenfruitsoorten - Prunus-soorten.
Meer lezen over de snoei van zure kersen/ kriekenbomen.
Meer lezen over de rassenkeuze, teelt en ziekten van zure kersen of krieken (Prunus cerasus).
Snoeien van zure kersenbomen in augustus.
Teeltfiche van zure kersen met teeltinformatie.
Zure kersenbomen of kriekenbomen planten.
Groente- en Fruit Encyclopedie met complete teeltinformatie voor zure kersen en alle andere fruitsoorten.

Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: kriekeboom, kriekelaar, kriekenboom, kriekensnoei, morel, morellen, zure kersen, zure kersen snoei, zurekersen, fruitbomen planten, zure kersen planten, bestuiving zure kersen

zaterdag 21 maart 2015

Zelftoppende tomaten zaaien?

De meeste tomatenrassen die je in de handel kan vinden groeien stamvormig (= indeterminate) op tot een hoogte van 1,5 of 2 meter.

Zelftoppende of determinate tomaten zijn bijzonder geschikt om in potten, hangpottten, kuipen en bloembakken te kweken. Ook eenvoudig te telen op de vensterbank gericht naar het oosten. Ze dragen talrijke kerstomaten in een rode, roze of gele kleur.

KENMERKEN.
Afhankelijk van het ras worden zelftoppende tomatenplanten slechts 20 tot 80 cm hoog.
De okselscheuten (dieven) moeten hier NIET verwijderd worden.
Sommige tomatenrassen toppen zichzelf zodat de zijscheuten plots uitlopen. Men noemt deze zelftoppende/determinate of struikvormige tomatenrassen.
Deze groep van tomaten mag je niet dieven, want dan heb je maar weinig vruchten.

DIVERSE KLEUREN EN SMAKEN BIJ DE ZELFTOPPENDE TOMATENRASSEN.
Zelftoppende tomatenrassen zijn bijzonder geschikt voor potteelt of teelt in kuipen:
Bali, Balkonzauber, Budai Torpe, Buissonante, Cerise Jaune, Fuzzy Wuzzy, Grushovka, Ida Gold, Napoli VF, Olomic, Orange,
Pendulina, Red Alert, San Marzanon Nano, Siberian, Sugar Baby, Thai Pink Egg, Thai Pink Cherry, Tiny Tim, Tom Red,
Ventura, Washington Cherry, Whipper Snapper, White Bush, ...

Voor 2015 werden hier de volgende zelftoppende tomatenrassen gezaaid en opgepot: 42 Days, Budai Torpe, Cerise Jaune, Napoli VF, Pendulina, Whipper Snapper en White Bush.
Mits wat zoeken kan je vanaf april in sommige tuincentra ook plantgoed van enkele zelftoppende tomatenrassen vinden.

ZAAIEN.
Indien u zelf tomatenplanten wil kweken in uw tuin dan kan je die best binnenshuis tussen 10 en 20 (25) maart op een warme plaats (20-24°C) voorzaaien!
Vanaf zaaien tot inpotten zijn er ongeveer 17 dagen. (Tomaten die je op 21 maart zaait kan je op 7 april oppotten)
Tomaten die je nu zaait kunt u rond begin (half) mei buiten plaatsen.
Op zoek naar een degelijk en praktisch tuinboek als handleiding voor een geslaagde moestuin?
Uitvoerige informatie over de rassenkeuze, teelt en verzorging van tomaten (en talrijke andere groenten) kan u vinden in de "Groente & Fruit Encyclopedie". Zie weblinks!
Probeer ook eens een voordracht/lezing ivm tomaten bij te wonen! Zie in de agenda van onze nieuwsbrief voor meer data en plaatsen...

TIPS VOOR HET VERSPENEN EN/OF OPPOTTEN.
- Wacht met verspenen tot er twee echte bladeren zichtbaar zijn.
- Maak de tere plantjes voorzichtig los met een stokje.
- Neem de plantjes vast met één van de zaadlobben (klein blaadje onderaan)
- Gebruik aangekochte (nieuwe) potgrond.
- Plaats de jonge plantjes zo diep mogelijk, maar de twee zaadlobben moeten net boven de grondoppervlakte blijven.
- Druk voorzichtig aan en giet even aan met water op kamertemperatuur.
- Bescherm de plantjes twee dagen tegen felle zon met vliesdoek (of krantenpapier).
- Ingepotte plantjes kan u best enkele dagen op 15 tot 18°C houden, daarna mag de temperatuur dalen naar 10-15°. Let op voor te koude nachten (lager dan 10°C), want dan krijg je een groeistilstand.
Nuttige Tip!
Verspenen van tomaten voor dummies. (Nieuwe venster)

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM BIJZONDERE TOMATEN:
Overzicht van bijzondere tomatenrassen (zwarte, bruine, witte, gele, oranje, rode en groene tomaten. Stamtomaten, struiktomaten, roma en kerstomaten).
Tomaten in diverse kleuren. Tomaten moeten niet rood zijn!
Tomaten in diverse vormen. Tomaten moeten niet rond zijn!
Tomaten zaaien van 10 tot 25 maart!
Vroegrijpende tomaten voor openluchtteelt NU zaaien!
Groente- en Fruit Encyclopedie met zaai- en verzorgingstips voor tomaten en andere groenten.

Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
labels: determinate tomaten, zelftoppende tomaten, struiktomaten, struikvormige tomaten, tomaten niet dieven, determinate tomatoes, struik tomaten

vrijdag 20 maart 2015

Leivormen van peren snoeien!

Gewone peren en leiperen kan u ook in maart snoeien. De bloemknoppen en bladknoppen zijn nu heel goed uit elkaar te herkennen. Bloemknoppen zijn opvallend dik, rond en witachtig. Bladknoppen zijn smal en puntig van vorm.
Nachtvorst is geen probleem om nu te snoeien.
Foto 01: leivorm van peren (gelijkend op een zgn "Palmette Verrier", met twee "U-vormen" of Y-vormen in elkaar. Deze is niet eenvoudig om zelf te maken en vraagt een flinke constructie van hulpmiddelen.

Foto 02: verticale snoer met peren met vruchthout rechtstreeks op de stam, zonder gesteltakken. Geschikt voor productieve peren- en appelrassen.

Foto 03: verticale snoeren van pruimenbomen als fruithaag langs de oprit. (Foto 18 maart 2014)

Foto 04: verticale snoeren van perzik- en pruimenbomen als fruithaag (Foto 18 maart 2014)

WAAROM SNOEIEN?
Om een goed gevormde en sierlijke boom te bekomen.
U bekomt minder vruchten, maar de aanwezige vruchten kunnen groter worden.
Een luchtig gesnoeide boom is minder vatbaar voor ziekten en plagen.
Een gesnoeide perenboom draagt ook beneden in de boom veel vruchten. (Van nature uit is de groei in de kop het sterkste).
Het zonlicht kan alle overblijvende takken goed bereiken en slapende knoppen kunnen hierdoor geactiveerd worden.

WANNEER LEIPEREN SNOEIEN?
Leiperenbomen worden een drietal keer per jaar gesnoeid.
De snoei bestaat hier uit wintersnoei en zomersnoei.
De wintersnoei kunt u doen vanaf januari tot begin april. Zwakgroeiende leiperen snoeit u in januari en sterkgroeiende leiperen snoeit u in maart of begin april.
De zomersnoei wordt gedaan in de maanden juni en juli.

AANBEVOLEN ZWAKGROEIENDE PERENRASSEN.
Belle de Jumet, Bonne Louise d'Avranches, Comtesse de Paris, Concorde, (Conference), Dubbele Flip, Durondeau, Gieser Wildeman, Josephine de Malines, Légipont (Charneux), ...

SOORTEN KNOPPEN.
- Bladknoppen bevatten enkel bladeren. Ze zijn klein, smal en puntig van vorm.
- Gemengde knoppen bevatten bloemen én bladeren. Ze zijn opvallend dik, rond en witachtig van kleur. In de snoeitaal spreekt men meestal van bloemknoppen, maar men bedoelt dan gemengde knoppen.
- Slapende knoppen of adventief knoppen. Als deze knoppen geprikkeld worden tot uitlopen dan kunnen deze bladeren en scheutgroei geven. Slapende knoppen kan u doen uitlopen door een tak af te zagen of door in maart (begin april) te kerven boven die knoppen.

SNOEITIPS VOOR LEIPEREN.
- Probeer de leiperenboom luchtig te houden.
- Respecteer de algemene vorm respecteren door de hoofdstam te laten groeien zoals de leivorm voorziet.
- Knip de zijscheuten buiten dit gestel af op 4-5 bladknoppen (ogen) om vruchthout te bekomen. Zijscheuten op deze zijscheuten gaan eraf na twee bladknoppen.
- Snoei de overige twijgen weg.
- In plaats van alle onbruikbare twijgen weg te snoeien kan u ook sommige (goed geplaatste) scheuten of twijgen leiden en horizontaal uitbuigen. Door het uitbuigen worden er meer bloemen aangelegd.
- Ontbreekt er vruchthout dan kan u in maart boven de slapende knoppen kleine kerfjes (insnijdingen) maken met een kleine metaalzaag. Zie weblink "kerven".

NAZORGEN.
- Bij de vruchtdunning in juni/juli zorgt u ervoor dat er slechts één vrucht per 10 cm overblijft.

VORMING VAN NIEUWE TWIJGEN BEVORDEREN?
Indien er vruchthout ontbreekt dan kan u NU (in maart) met een scherp mes of metaalzaagje BOVEN de slapende knoppen een kleine inkeping maken. (= "kerven")
Plaatsen waar er vruchthout ontbreekt kan u ook opvullen door in april enten en oculaties te plaatsen. (= "stekelvarkensgriffel" of "steekgriffel" )

PLANTTIPS.
Leiperen met een stam van ca 2 (1,5) meter lang moet u minstens 2 meter van de erfscheiding planten. Halfstam- en hoogstamperenbomen staan meestal op perenzaailingen als onderstam.
Leiperen met een stam van 0,50 meter moet u op minstens 0,50 meter van de erfscheiding planten. Laagstamperenbomen staan op de onderstam 'Kwee Eline', 'Kwee C' of 'Kwee A'. De plantafstand in de rij is 0,5 (0.6) meter. De rijafstand (= afstand tussen twee rijen) is 2 tot 3 (3,5) meter.

De entplaats ("paardeknie"-vormige knobbel aan de stam) moet minstens 10 cm boven de grond komen. De wortels komen net onder de grondoppervlakte.
Maak de leiperenboom vast aan een boompaal of aan horizontale draden zodat de groei optimaal kan verlopen en de boom niet scheef waait.
De meeste perenrassen hebben kruisbestuiving van een ander ras nodig, zodat u beter twee of drie verschillende bomen kan planten.
Op de meeste plaatsen is de grond redelijk droog, zodat u best bij het planten extra water moet geven. Tot de bomen goed hergroeien kan je best wekelijks opnieuw water geven.
Vanaf half mei kan u de grondoppervlakte onder de boom (= boomstrook, zwarte strook, boomspiegel) kan afdekken met een dun laagje compost en wat hakselhout.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM PERENBOMEN:
Kerven boven bladknoppen om meer zijtakken te krijgen.
Bestuiving bij perenbomen is belangrijk.
Perenbomen kort bij elkaar planten geeft minder snoeiwerk.
Perenbomen planten en bestuiving.
snoeien van perenbomen. (Nieuwe venster)
Snoeien van het perenras 'Josephine de Malines' (Nieuwe venster)
Wintersnoei van peren voor dummies.
Zwakgroeiende perenbomen snoeien (o.a. Josephine de Malines).
Groente- en Fruit Encyclopedie met uitvoerige snoeiinformatie voor perenbomen.

Goedkope leivormen kan u maken van rode trosbessen, witte trosbessen, kruisbessen, kiwibes 'Issai' en herfstframbozen.

Volg de dagelijkse berichten en tips ivm fruit op twitter! http://twitter.com/gdekinder
Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: leiperenbomen snoeien, leiperensnoei, snoei peren, snoeien perenbomen, snoeien Pyrus, leiperenbomen wintersnoei, leivormen snoeien

donderdag 19 maart 2015

Voorjaarsenting met de Engelse griffel.


Vaststaande fruitboom-onderstammen waar de oculaties mislukt zijn kan je vanaf nu enten met een verbeterde plakgriffel of Engelse griffel.
WAAROM ENTEN.
Het enten wordt toegepast op planten die moeilijk te stekken zijn of waarvan de eigenschappen verloren gaan bij het zaaien.
Door op zwakgroeiende onderstammen te enten bekomt u kleine fruitbomen die vroeg productief zijn.

Enten vraagt meer werk en handigheid dan het stekken. Indien u met enten geen ervaring hebt dan kan u best eerst een cursus enten volgen ofwel het enten aan gespecialiseerde mensen overlaten.
Probeer eens een praktische les over het enten bij te wonen. Data en plaatsen kan u in onze nieuwsbrief vinden!

TIJDSTIP VAN ENTEN.
Binnen kan u enten vanaf januari tot einde maart. De opgepotte onderstammen van kiwi's, druiven, noten, appel en peer kunnen zodra ze goed in groei zijn geënt worden met enthout in rust.
In openlucht kunt u bij goed weer op vaststaande onderstammen enten vanaf 16 maart (of 1 april) tot einde mei. U moet wel over enthout in rust beschikken, anders is de kans op vergroeien klein.
Bij voldoende warm weer en bij steenfruit kan ook rond 15 maart reeds geënt worden.
Probeer bij het enten in openlucht te felle zon, uitdrogende oostenwind en regen te vermijden. Een bewolkte, droge dag is ideaal om in openlucht te enten!

HOE ENTEN?
Verschillende entmethode zijn mogelijk.
De lukking met Engelse of verbeterde plakgriffel is meestal zeer goed. De wonden groeien snel en heel goed toe. Deze entwijze is toe te passen als handveredeling en op vaststaande onderstammen (openlucht).
Bij sommige beginners en weinig aandachtige personen is er met de Engelse griffel meer gevaar om in de vingers te snijden!
Net zoals bij de gewone plakgriffel worden de onderstammen schuin aangesneden. Vervolgens wordt er een bijkomende kleine insnijding (inkeping) gemaakt in het eerste snijvlak. Men begint die inkeping op ongeveer 1/3 van de hoogste punt te snijden. Bij vaststaande onderstammen kan je dit makkelijk doen door het mes min of meer verticaal naar beneden te duwen. Men schuift ent en onderstam zo in elkaar dat de cambiumlagen minstens aan één kant raken. De inkepingen van ent en onderstam worden in elkaar geschoven en houden alles goed bij elkaar.
Probeer (tijdelijk) een saptrekker te laten staan op de onderstam. Deze saptrekker zorgt voor een betere groei van de ent.

NODIGE HULPMIDDELEN.
Warme of koude (zwarte) entwas.
Een kleine schildersborstel om de entwas te smeren.
Bindmateriaal. Eén van de volgende bindmaterialen is voldoende: flexiband (blauwe rekkers), papierplakband, buddytape (zeer dunne rekbare plastiekfolie) en raffia.

NAZORGEN BIJ HET ENTEN.
Foto 01: enting toegebonden met flexiband.

Foto 02: enting en ent toegebonden met buddytape. Dit bindmateriaal beschermt de ent tegen uitdroging.

Ent en onderstam worden stevig tegen elkaar gebonden met papierplakband, flexiband of buddytape.
Tegen het uitdrogen van de ent wordt het enttopje ingesmeerd met entwas, bijenwas of paraffine (kaarsvet). De entplaats wordt nauwkeurig ingesmeerd zodat er geen water kan indringen.
Entingen die in de kas/serre zijn gemaakt, worden op een plaats met hoge luchtvochtigheid bewaard. U kunt ze beschermen met groeidoek/vliesdoek tegen het uitdrogen en felle zon.
In openlucht is een bescherming meestal niet nodig, behalve voor perzik- en nectarine-entingen.
Eventuele saptrekkers (jonge scheut op de onderstam) worden na enkele maanden verwijderd.
Controleer regelmatig of er geen wonden zichtbaar zijn in de geënte onderstam en smeer deze dicht met entwas.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM OCULEREN, CHIPBUDDEN EN ENTEN OP ONDERSTAMMEN:
Engelse griffel of verbeterde plakgriffel.
Enthout of griffelhout knippen en koel bewaren.
Fruitbomen omenten met de kroongriffel.
Geoculeerde onderstammen afknippen in maart.
Kiwi's enten is niet moeilijk.
Oculeren, oogenten, chipbudding, enten en onderstamsoorten.
Oculeren en chip-budding op onderstammen.

Oogenten of chipbudden op onderstammen.
Onderstamsoorten en te enten fruitsoorten.
Onderstamkeuze voor de verschillende fruitsoorten.
Overzicht van de diverse entmethoden.
Plakenten of copuleren van onderstammen.
Tips voor het oculeren.
Verwantschap en plantenfamilie bij het enten en oculeren.
Vroeger en meer vruchten met de juiste onderstam.

Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: planten vermeerderen, fruitbomen vermeerderen, engelse enting, Engelse griffel, engelse verbeterde plakgriffel, verbeterde plakgriffel

woensdag 18 maart 2015

Geoculeerde onderstammen afknippen.


Uitleg bij afbeelding: 01. gesneden oculatie; 02. T-snede in de onderstam; 03. Oculatie op de onderstam; 04. Oculatie toegebonden 05. Losgesneden bindmateriaal 06. Het afknippen van de onderstam doet de oculatie uitlopen
Foto: afknippen onderstam boven de gelukte (kers)oculatie.
KLIK OP DE AFBEELDING OM DEZE GROTER TE MAKEN!

WAAROM ENTEN OP EEN ONDERSTAM.
Bijna alle fruitbomen worden vermeerderd door enten of oculeren.
Door te enten op een zwakgroeiende onderstam bekomen we een kleine boom die snel vruchten geeft.
Bij het enten hebben alle nakomelingen dezelfde eigenschappen als de moederplant.

VERZORGING OCULATIES.
Oculaties en entingen vragen een gepaste verzorging om goed te kunnen uitgroeien.
Verwijder eerst het bindmateriaal zodat dit het zwellende knopje niet kan verstikken.
Controleer of onder de oculatieknop het schildje nog mooi fris en groen is. (Bij een mislukte oculatie is de schors bruin of zit het schildje los op de onderstam)
Geoculeerde onderstammen worden in het maart afgeknipt zodat de oculaties kunnen uitlopen. (Zie nr 6 op de afbeelding). Een gelukte oculatie kan u herkennen doordat de knop opvallend groot en gezwollen is. Ook is de schors van het schildje mooi groen.
Bij de "gelukte" oculaties op een bestaande (lei)fruitboom kan u boven de oculatie een kleine inkeping ("kerf") aanbrengen zodat het uitlopen bevorderd wordt. Het kerven kan dan het afknippen vervangen. Het kerven kan gebeuren met een metaalzaagje.

Bij de onderstammen waar de oculatie niet-gelukt is wordt er niet gesnoeid. Deze onderstammen kunnen binnenkort opnieuw geënt worden.

TIP.
Onderstammen waar de oculatie mislukt is kunnen dit voorjaar opnieuw geënt worden.
Vanaf einde maart of begin april tot einde mei kunnen bij goed weer de voorjaarsentingen in openlucht gedaan worden.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM OCULEREN, CHIPBUDDEN EN ENTEN OP ONDERSTAMMEN:
Engelse griffel of verbeterde plakgriffel.
Enthout of griffelhout knippen en koel bewaren.
Fruitbomen omenten met de kroongriffel.
Meer zijtakken door in maart boven de bladknoppen te kerven (inkepingen).
Kiwi's enten is niet moeilijk.
Oculeren, oogenten, chipbudding, enten en onderstamsoorten.
Oculeren en chip-budding op onderstammen.
Oogenten of chipbudden op onderstammen.

Onderstamsoorten en te enten fruitsoorten.
Onderstamkeuze voor de verschillende fruitsoorten.
Overzicht van de diverse entmethoden.
Plakenten of copuleren van onderstammen.
Tips voor het oculeren.
Verwantschap en plantenfamilie bij het enten en oculeren.
Vroeger en meer vruchten met de juiste onderstam.

Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden via email ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: planten vermeerderen, afknippen geoculeerde onderstammen, afknippen oculaties, oculeren, schildgriffelen, verzorgen oculaties, oculaties afknippen, oculaties onderstammen

dinsdag 17 maart 2015

Kleinfruit voor kleine tuinen. Eenvoudige snoei en snelle oogst!


Plant dan nu nog enkele fruitsoorten. Wacht niet te lang, wil je in deze zomer de eerste bessen of vruchten oogsten!
Sommige rassen zijn (erg) vatbaar voor schimmelziekten. Kies bij het aanplanten voor ziektetolerante rassen, waarbij elke plant voorzien is van een etiket met de rasnaam (cv).

Tip! Geef na het planten direct water! Foto van rode trosbes (Ribes rubrum)
Ook in maart zijn in diverse tuincentra kleinfruitsoorten in pot te bekomen. Maak voor het planten de potkluit goed nat door de planten in een emmer water te zetten.

KLEINFRUITSTRUIKEN VOOR KLEINE TUINEN.
Vijgen (Ficus carica), blauwbessen (Vaccinium corymbosum),
Ribes-soorten: kruisbessen, rode-, witte en zwarte trosbessen en jostabessen.

TE LEIDEN KLEINFRUIT VOOR KLEINE TUINEN (leifruit).
Kiwibessen (Actinidia arguta 'Issai'), bramen (Rubus fruticosus), Japanse wijnbes, taybes en druiven (Vitis vinifera). Plant bij voorkeur druiven die niet vatbaar zijn voor meeldauw!
Herfstframbozen (Rubus idaeus), trosbessen (Ribes rubrum) en kruisbessen (Ribes uva-crispa) zijn ook geschikt voor kleine tuinen.
Rode-, witte en zwarte trosbessen bevatten net zoals kruisbessen (stekelbessen) veel gezonde pectine. Ze zijn eenvoudig te kweken en te verzorgen, ook in heel kleine tuinen.
Rode frambozen, bramen, jostabessen en blauwe bessen zijn zeer rijk aan antioxidanten.
Rode herfstframbozen geven vanaf augustus tot einde oktober talrijke lekkere en gezonde vruchten!
Frambozen groeien op de meeste gronden, mits die niet te nat is.
Vijgen en herfstframbozen kunnen ook in potten of kuipen gekweekt worden.
Sommige kleinfruitsoorten geven dit jaar reeds lekkere bessen.

SMALLE FRUITHAGEN
Druiven, rode trosbessen, witte trosbessen, kruisbessen, kiwibes 'Issai', herfstframbozen, diverse bramen

BREDE LOSGROEIENDE FRUITHAGEN.
Blauwe bessen, blauwe honingbessen (Lonicera kamtschatica), jostabessen, zwarte trosbessen en vijgen.

VRUCHTBOMEN VOOR KLEINE TUINEN.
Zelfbestuivende pruimenbomen zoals o.a. 'Opal', 'Victoria' en 'Sanctus Hubertus' geven snel vruchten. Een zwakgroeiende pruimonderstam is 'Saint Julien A'. Neem geen sterkgroeiende zaailingen als onderstam!

NUTTIGE WEBLINKS IVM KLEINFRUIT VOOR KLEINE TUINEN:
Fruitsoorten voor kleine tuinen.
Bijenvriendelijke fruit-plantenkalender. De meeste fruitsoorten bevatten veel nectar en stuifmeelpollen.
Gemakkelijk te telen kleinfruit. Kleinfruit voor dummies!
Herfstframbozen planten in de tuin
Jostabessen zijn gemakkelijk kleinfruit en eenvoudig te snoeien in de fruittuin.
Kleinfruit voor kleine tuinen. Eenvoudige snoei en snelle oogst!

Leifruit van bramen en frambozen
Rode- en witte trosbessen in een fruithaag planten
Ziektetolerante kruisbessen planten
Snoeikalender fruitsoorten
Aanbevolen plantafstanden voor fruitbomen, druiven en kleinfruit
Adressen waar u plantgoed van fruitbomen en fruitstruiken kan bekomen.

Volg de dagelijkse berichten en tips ivm bijzondere tomaten en fruit op twitter! http://twitter.com/gdekinder
Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: fruitsoort kleine tuin, kleine fruittuin, kleine tuin, kleinfruit planten, planten kleinfruit, kleine moestuin, fruit voor kleine tuin, kleinfruit tuin, zachtfruit moestuin, kleinfruit moestuin

maandag 16 maart 2015

Jostabessen, gezond en eenvoudig te snoeien kleinfruit!

Foto 01: aanplanting van jostabessen. (Ribes nidigrolaria)

Foto 02: bloemen van de jostabes bevatten tamelijk veel nectar (N3)

Foto 03: rijpe bessen van de Jostaberry (einde juni - half juli).
Jostabessen zijn in Duitsland ontstaan uit een complexe kruising van zwarte trosbes en kruisbes (stekelbes).
Foto 04: jonge jostabes 'Jogranda'. In de maanden maart en april kan je best de plantstrook rond de struik onkruid vrij houden. Op te zure grond kan er in januari of februari kalk gestrooid worden.

De jostabes is een bijzonder gezonde grote fruitstruik die beslist in elke tuin past. Deze struiken vragen weinig of geen snoei.
Jostabessen zijn ook voor kleine tuinen geschikt.

KENMERKEN:
De planten bloeien in april met groenachtige kleine bloempjes. De bloempjes zijn aantrekkelijk voor honingbijen en solitaire bijen doordat ze tamelijk veel nectar bevatten. (N3, P1). De planten zijn zelfbestuivend.
De Jostaberry is meestal een matig grote struik of heester (tot 2 meter), die eventueel ook als boom (boompje) opgekweekt kan worden.
De zwarte jostabessen zijn erg aromatisch als je ze vers kan afplukken. Deze ongestekelde kleinfruitsoort is weinig vatbaar voor schimmelziekten.
De planten zijn meestal wortelecht te koop.
Jostabessen zijn zeer tolerant (= niet of slechts weinig vatbaar) aan de Amerikaanse meeldauwschimmelziekte.

PLANTEN:
Jostabes groeit het best op een zonnige plaats, maar verdraagt ook halfschaduw.
Voorkeur voor een licht vochtige grond. De jostaberry kan groeien op een droge of iets natte grond. De pH (zuurheid van de grond) mag lichtzuur tot licht alkalisch zijn.
Van oktober tot april te planten.
Plantafstand: Op 1,5-2 meter.
Plant op dezelfde diepte als de planten vroeger stonden. De bovenste wortels komen net onder de grondoppervlakte.
Te planten in een losse, breed groeiende fruithaag in combinatie met zwarte trosbessen. Voor smalle en hoge fruithagen is de josta minder geschikt. (Voor smalle, hoge fruithagen kan je beter trosbessen, kruisbessen, bramen en frambozen gebruiken)

SNOEIEN NA HET PLANTEN:
Te laag hangende en kruisende twijgen wegknippen.

ONDERHOUDSSNOEI:
Om de 2-3 jaar een beetje snoeien. Jostabessen geven bessen op kort vruchthout. Hoe minder je snoeit in de winter hoe beter!
De takken kan men iets uitdunnen. Te laag hangend zijhout en dode takken wegknippen. Niet te veel knippen want dit stimuleert de groei en is nadelig voor de vruchtenproductie.
Luchtig gesnoeide planten zijn gemakkelijker te plukken en te beschermen tegen vogelvraat.

SNOEITIJDSTIP:
Wintersnoei vanaf december tot april.
Zomersnoei in juli en augustus.

VERMEERDERING:
Jostabessen kunnen eenvoudig vermeerderd worden door winterstekken. Het uitplanten van winterstekken doet u best in maart.
Ook nu kan u nog winterstekken nemen van stevige eenjarige scheuten.

NUTTIGE WEBLINKS IVM JOSTABESSEN:
Bijzondere fruitkruisingen planten.
Bijenvriendelijke tuinplanten met lekkere vruchten.
Kleinfruitbladeren herkennen .
Fruitsoorten vermeerderen.
Jostabessen zijn gemakkelijk kleinfruit voor de fruittuin.
Jostabessen, gezonde fruitstruiken die eenvoudig te snoeien zijn.
Planten en verzorgen van een jostabes - Ribes 'Jostaberry' .
Snoeikalender fruitsoorten
Vermeerderen van jostabessen en trosbessen door winterstekken.
Weblinks plantenvermeerdering
Adressen waar u plantgoed van fruitbomen en fruitstruiken kan bekomen.
Groente- en Fruit Encyclopedie met zaai, plant- en onderhoudstips voor jostabessen.

Volg de dagelijkse berichten en tips ivm bijzondere tomaten en fruit op twitter! http://twitter.com/gdekinder
Maandelijks fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: josta, josta bes, jostaberry, jostabes, kruising zwarte bes en kruisbes, Ribes Josta, zwarte kruisbes, josta berry, snoeien jostabessen, snoei jostaberry, planten van jostabes, jostaberry planten