Teelt, snoei en verzorging van fruitbomen, druiven, kleinfruit, noten en bijzondere fruitsoorten. Bijzondere tomaten. Volgtip: www.fruitabc.be

donderdag 16 april 2015

Trosbessen en kruisbessen geven snel vruchten (Ribes rubrum, Ribes uva-crispa)

Planten in pot kan u nog steeds planten. Ook in de "m² moestuin" kan u aan de noordzijde een leivorm van trosbessen of kruisbessen planten.
Op dit ogenblik (15 april 2015) staan de trosbessen en kruisbessen in bloei en worden druk bezocht door solitaire- en honingbijen.
Plantgoed van deze kleinfruitsoorten is veel goedkoper dan fruitbomen en de planten zijn gemakkelijk te vermeerderen.

Foto 1: bloemen van rode aalbessen/trosbessen (Ribes rubrum)


Foto 02: bloemen van kruisbessen of stekelbessen (Ribes uva-crispa).

Foto 03: bloemen van jostabessen. Jostabessen zijn bekomen door kruisbessen en zwarte bessen te kruisen.


Foto 04: Jostabessen rijpen in juli. (Ribes 'Jostaberry'). Jostaberries hebben een zwarte schil en smaken naar kruisbesen.

De rode- en witte trosbes (Ribes rubrum), kruisbes (Ribes uva-crispa) en jostabes (Ribes 'Josta') zijn bessensoorten die allen tot de familie Grossulariaceae (bessenfamilie) behoren.
Ze worden tot de groep "Houtig kleinfruit" of het "zachtfruit" gerekend.
Ze zijn zeer winterhard en geven kort na het planten reeds een eerste oogst. Ze zijn geschikt voor grote, kleine en zelfs heel kleine tuinen. Vooral als leiplant zijn deze zachtfruitsoorten geschikt.

De meeste trosbessenbessen zijn eenvoudig te vermeerderen door middel van winterstekken/ houtstekken. Zie stekkalender!
Deze Ribessoorten zijn eenvoudig te kweken en vragen slechts weinig plaats en onderhoud.
Ze zijn eenvoudig te snoeien en geven snel vruchten op een kleine plaats. Geschikt voor de sier- en fruittuin. De grond mag niet te nat zijn.

Veel oude kruisbessenrassen zijn vatbaar voor Amerikaanse meeldauw (schimmelziekte). Er bestaan ook nieuwe kruisbessenrassen die NIET aangetast worden.
Meer lezen over trosbessen, kruisbessen en jostabessen.

Momenteel staan de trosbessen, jostabessen en kruisbessen in bloei. Hou de grond onder de bessen onkruidvrij, zwart en gesloten om schade door lentenachtvorst te voorkomen.
Indien nodig kunnen deze bessen ook nog gesnoeid worden.

NUTTIGE WEBLINKS IVM TROSBESSEN EN KRUISBESSEN:
Fruithagen van witte- en rode trosbessen.
Gemakkelijk te telen kleinfruit. Kleinfruit voor dummies!
Index (overzicht) van Ribes-soorten en verzorging (trosbessen, kruisbessen)
Planttips van meeldauwvrije kruisbessen (Ribes uva-crispa).
Snoeien van rode en witte trosbessen (Ribes rubrum) in fruithagen.
Snoeikalender voor fruitbomen, kleinfruit en andere fruitsoorten.
Stekkalender van fruitsoorten.
Groente- en Fruit Encyclopedie met snoeiinformatie van trosbessen en ander houtig kleinfruit.

Maandelijks praktische fruittips voor de fruittuin ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: kruisbessen stekelbes, rode trosbessen, witte trosbessen, rode aalbes, witte aalbes, roze aalbes, Ribes rubrum, Ribes uva-crispa, kruisbes, trosbes, jenevers, trosbessen

woensdag 15 april 2015

Druiventakken horizontaal buigen (Guyot-systeem)


In januari werd er per plant één tak op 8 knoppen afgeknipt en een tweede tak op 2 knoppen ingesnoeid.

De tak met 8 knoppen (ca 1 meter lengte) wordt NU horizontaal uitgebogen en vastgemaakt aan de onderste horizontale steundraad. (Zie tekening 3)
Doe dit uitbuigen bij een warme dag zodat er minder gevaar is op breken!

Bij jonge planten die je later volgens deze werkwijze wil snoeien kan je best de onderste knoppen verwijderen. Duw met de vingers de knoppen die lager dan 50 cm staan weg.

Druivenrassen die gevoelig zijn voor echte meeldauw (witziekte) kunnen al behandeld worden met spuitzwavel.
Beter kunnen gevoelige druivenrassen opgeruimd worden en vervangen worden door een druivenras dat tolerant is voor echte meeldauw en geen extra behandelingen nodig heeft.
Er zijn meerdere witte, blauwe en rode eetdruiven verkrijgbaar voor openluchtteelt die geen of nauwelijks gewasbescherming nodig hebben. (Op foto 2: witte tafeldruif 'Evita')

Geef de voorkeur aan druivenrassen die op een onderstam geënt zijn. Ze geven een veel sterkere groei en dragen sneller trossen.
De maand april is heel geschikt om nog druiven uit te planten.

Druiven telen volgens het Guyot-systeem (enkele of dubbele Guyot) geeft grotere trossen en dikkere bessen.
Ook zijn de druiventrossen gemakkelijker te beschermen met vogelnetten.
Meer lezen over druivenrassen, teelt en mogelijke ziekteproblemen.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM SNOEIEN VAN DRUIVEN - VITIS VINIFERA:
Adressen waar u pitloze druiven kan bekomen (kopen).
Planten en verzorgen van druiven (Lijst van druivenrassen).
Snoeikalender voor druiven en andere fruitsoorten.
Teeltwerkzaamheden bij druiven.
Wintersnoei van tafel- en wijndruiven.
Groente- en fruit encyclopedie met info over rassenkeuze, teelt en verzorging van druiven.

Door vanaf het uitlopen van de (druiven)knoppen regelmatig te behandelen met spuitzwavel wordt uitbreiding van de druivenbladgalmijt voorkomen. Spuitzwavel is een natuurlijk product en is toegelaten in de biologische fruitteelt.
Ook perenbomen kan je bij het uitlopen driemaal behandelen met spuitzwavel om schade van de perenbladgalmijt te voorkomen.

Foto van jonge scheut bij de vroegrijpende druif 'Esther' (2014)

Maandelijks praktische fruittips voor de fruittuin ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: druiven Guyot, druiven uitbuigen, Enkele Guyot snoei, Guyot druivensnoei, Guyot systeem, Vitis Guyot, Vitis vinifera Guyot, enkele Guyot, dubbele guyot, Guyot druiven

dinsdag 14 april 2015

Nu schade van de pruimenzaagwesp voorkomen!

Momenteel bloeien de vroegbloeiende pruimenbomen (13 april 2015). Tijdens de bloei kunnen de bloempjes aangetast worden door de zaagwesp.
Had u vorig jaar veel schade van de pruimenzaagwesp? (= wormpjes in pruimenvruchtjes). In een normaal voorjaar is er pas schade vanaf begin mei merkbaar, maar tijdens de bloei wordt de schade veroorzaakt!

SCHADEBEELD.
De zwarte- en gele pruimenzaagwesp (Hoplocampa flava) overwintert onder de bomen in de grond.
De eieren worden tijdens de bloei in het vruchtbeginsel gelegd en hierbij blijft een kleine bruine stip zichtbaar. Enkele weken later merk je een aantal vruchtjes met zwarte vlekken of vruchten die volledig zwart zijn geworden.
Korte tijd later trekt de larve naar boven, net onder de schil. De larve gaat over naar andere vruchten en maakt een boorgang naar de pit. Er kunnen hierbij wel 5 vruchten aangetast worden voor de bastaardrups overgaat naar het volwassen stadium.

De bastaardrupsen hebben een witte kleur en hun kop is bruin.
In volwassen stadium zijn deze bastaardrupsen ca 1 cm lang. Er zijn twee generaties per jaar.

SCHADE VOORKOMEN MET ENKELE PREVENTIEMAATREGELEN.
Door witte lijmvallen (zinkwitte lijmvallen of zinkwitte kruisvallen) tijdens de bloei in de pruimenbomen hangen.
De zaagwesp wordt aangetrokken door de witte kleur en kleeft dan vast. Deze lijmplaten zijn ook bruikbaar om de frambozenkever (witte wormpjes in de vruchten) weg te vangen.

GEVOELIGE RASSEN.
Sommige rassen zijn meer vatbaar dan andere. Zo zijn 'Czar', 'Sanctus Hubertus' en de verschillende 'Altesse Simple'-types erg vatbaar.
De pruimenrassen 'Opal', 'Victoria' en 'Warwickshire Drooper' lijken minder aangetast te worden.

DIRECTE BESTRIJDING.
Een directe bestrijding is mogelijk door de bomen en vruchtjes te laten behandelen met een bacteriepreparaat (BT).

VERDERE UITBREIDING VOORKOMEN.
Verzamel na de bloei de aangetaste vruchtjes en vernietig de bastaardrupsen door ze aan de kippen te geven of door ze enkele dagen in water te zetten.

VERWARRING MET PRUIMENMOT.
De schade van de pruimenzaagwesp gelijkt erg op deze van de pruimenmot. De pruimenmot komt later, terwijl de schade van de pruimenzaagwesp in mei reeds opvalt.

NUTTIGE WEBLINKS IVM PRUIMENBOMEN (Prunus domestica):
Bacterieziekte op steenfruit (gomvorming).
Bloesem- en taksterfte (Monilia) bij kersen en pruimen.
Pruimenbomen snoeien & uitbuigen geeft grotere vruchten en minder vruchtrot.
Pruimenzaagwesp doet de vruchtjes afvallen!
Schade van de pruimenmot kan u nu beperken met de zgn. "seksferomonen"!
Snoeien en uitbuigen van pruimenbomen (volledig artikel)!
Weblinks plantenziekten en plagen: diagnose, voorkoming en biologische bestrijding bij fruit, groenten en sierplanten.
Ziekten en plagen bij pruimenbomen.

Maandelijks praktische fruittips voor de fruittuin ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: Gele pruimenzaagwesp, Hoplocampa flava, Hoplocampa minuta, pruimenzaagwesp, steenrups pruimen, zwarte pruimenzaagwesp, pruimen zaagwesp, wormstekigheid pruimen

maandag 13 april 2015

Combinatieteelten: goede en slechte buren bij fruitsoorten.

In een koude- en warme kas of binnenshuis kan u nu diverse nuttige eenjarige bloemen zaaien welke u later kan combineren met diverse fruit- en groentensoorten.
Interessant om nu te zaaien zijn enkelbloemige afrikaantjes (Tagetes tenuifolia), Oost-Indische kers (Tropaeolum) en bieslook (Allium schoenoprasum). De laatste tomaten kunnen ook gezaaid worden.
Bij de nieuwsbrief van april kan u een volledige versie (pdf) vinden van combinatieteelten voor fruitsoorten.


Geurende kruiden en groenten kunnen bepaalde vliegen en muggen verjagen.
Oost-Indische Kers (Tropaeolum) onder appelbomen zorgt ervoor dat aantastingen door bladluizen en wollige bloedluis meestal beperkt blijven. Oost-Indische kers kan nu in potjes op een warme plaats gezaaid worden. Vanaf half mei kan deze ook terplaatse gezaaid worden.
Enkelbloemige afrikaantjes (Tagetes) in de omgeving van tomatenplanten zorgen ervoor dat sommige wortelaaltjes bestreden worden.
Tagetes kunnen NU binnen op een warme plaats voorgezaaid worden ofwel kan er rond half mei terplaatse (in openlucht) gezaaid worden.
Afrikaantjes zijn ook signaalplanten voor de aanwezigheid van slakken.
Bodemmoeheid (vooral wortelaaltjes) bij fruitbomen en houtig kleinfruit kan bestreden worden door gedurende de zomer de enkelbloemige afrikaantjes (Tagetes tenuifolia) te laten groeien op de volledige oppervlakte (De groeihoogte is ca 50 cm). Terplaatse zaaien vanaf mei ofwel binnen voorzaaien en uitplanten begin mei. (10-15 mei).

De geur van tomatenbladeren (Lycopersicon esculentum) naast kruisbessen (Ribes uva-crispa) zorgt ervoor dat de schade door de bastaardrupsen van de kruisbessenbladwesp beperkt blijft (Nematus ribesii).

De laatste tuinbonen (Vicia faba) kan je nu uitzaaien of planten tussen productieve pruimenbomen. Tuinbonen wortelen diep en het zijn stikstofbindende planten. De grondstructuur zal verbeteren door een teelt van tuinbonen. De bloemen zijn nuttig voor solitaire bijen en voor de nuttige insecten.
Zelf gekweekt fruit smaakt het best! Het is belangrijk dat, bij de aanleg van de fruittuin, gelet wordt op de keuze van de verschillende fruitsoorten, want de grond wordt door het intensief telen gemakkelijk uitgeput.

Maak de juiste keuze uit de verschillende fruitsoorten om zo ziekten en plagen te vermijden en om een grotere opbrengst te garanderen. Een natuurlijke moestuin laat planten, dieren en insecten in harmonie met elkaar leven. Vervelende onkruidgroei is beter te beheersen.
Er zijn ook enkele fruitsoorten waar je beter geen bodembedekkende planten kan zaaien of planten.
Meer lezen over goede en slechte buren voor fruitsoorten (Combinatieteelten & tussenteelten).

Uitvoerige informatie over combinatieteelten kan u vinden in de "Groente & Fruit Encyclopedie".
Meer lezen over de Groente & Fruit Encyclopedie (Auteurs: Luc Dedeene & Guy De Kinder)
Meer lezen over de betekenis van wetenschappelijke plantennamen in het plantenboek "ABC van het plantenlatijn. Betekenis van botanische namen".
Bijna dagelijks wordt er hier een berichtje over fruit of tomaten gepost. Volg nu deze bijzondere FruitABC-blog mee op.

Maandelijks praktische fruittips voor de fruittuin ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: plantenziekten, preventie van ziekten, combinatie teelten, combinatiefruit, combinatieteelten, goede en slechte buren, tussenteelten, goede buren bij planten, combinatieteelt

zondag 12 april 2015

Honingbessen, de vroegst rijpende bessen!

De blauwe honingbessen (Lonicera kamtschatica) is op vrijwel alle gronden te telen. De bloemen zijn vorstbestendig en de bessen rijpen begin juni.
Foto 01: witgele, buisvormige bloemen begin april

Honingbes is een gemakkelijke kleinfruitsoort voor alle gronden.
Te kweken als fruithaag of als vrijstaande struiken van ca 1,5 m hoogte.
De vroegst rijpende bes (vanaf mei). Prachtige blauwe bessen van 2 cm en meer. Ze smaken zuurzoet en hebben meestal een zacht
aroma. De rijpe bessen bevatten veel vit.C en antioxidantia.
Ze zijn te kweken als kleine struik (tot ongeveer 1,5 meter) en zijn zeer eenvoudig te verzorgen.
Zeer sterke (gezonde) plant die op bijna alle grondsoorten groeit.
De planten dragen witgele bloemen in maart. De bloemen zijn zeer goed bestand tegen de vorst (tot -7°C). De bloemen zijn aantrekkelijk voor solitaire- en honingbijen. Omwille van de zeer vroege bloei geven solitaire bijen en hommels meestal het beste resultaat.

PLANTTIPS.
Plant bij twee (of drie) verschillende rassen om meer en grotere bessen te bekomen. Een goede kruisbestuiving zorgt voor meer en grotere bessen!
Te planten als hagen aan draden op 1 tot 1,9 m en als struiken op 1,3 tot 1,80 m afstand.
Zorg voor een goede windbeschutting langs het noorden en oosten.
Plant op dezelfde diepte als de planten stonden. (Wortels net onder de grondoppervlakte).
Bedek na het planten de grondoppervlakte met een dunne laag compost.

SNOEITIPS.
Foto 2: Struikvorm begin april
Te snoeien direct na de oogst (midden of einde juni).
Zomersnoei is NIET gewenst. Alle scheuten moeten goed kunnen afrijpen.
Verwijder de zwakke, kruisende en neerhangde twijgen.
Verwijder de twijgen in het centrum van de struiken.
Laat per struik 8 tot 10 jonge twijgen van een gemiddelde lengte staan.

VERMEERDEREN.
Te stekken vanaf mei tot juli.
Zorg voor een goede etikettering van de verschillende rassen!
Gebruik stevige eenjarige twijgen waaruit je stekken van ca 8 tot 15 cm lengte neemt. Knip de stekken onder en boven een knop af. (De knoppen staan steeds per twee tegenover elkaar).
Verwijder de bladeren op de onderste helft van de stekken en plaats ze in potten gevuld met stekgrond. Iets aandrukken aan de stekbasis.
Plaats de stekken in speciale zaai- en stekgrond en zorg ervoor dat ze niet uitdrogen. Bescherm ze tegen verwelking en te felle zon.

NUTTIGE WEBLINKS IVM BLAUWE HONINGBES (Lonicera kamtschatica)
Meer lezen over de blauwe honingbes. (Nieuw venster)
Uitvoerige informatie over het planten en verzorgen van fruit kan u vinden in de "Groente & Fruit Encyclopedie".

Bijna dagelijks wordt er hier een berichtje over fruit gepost. Volg ons op twitter.
Maandelijks praktische fruittips voor de fruittuin ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.

zaterdag 11 april 2015

Leivormen van perzikbomen planten en snoeien.

Een bijzondere fruithaag van perzikbomen kan je zelf ook maken!
Diverse fruitsoorten zijn te gebruiken als verticaal groeiende leivorm: appel-, peer-, kers- en pruim.
Oude perziktakken met takverkaling geven onderaan geen nieuwe twijgen meer. Enkel aan het uiteinde is er nog voldoende hergroei.
De levensduur van perzikbomen is relatief kort (10-15 jaar), maar bomen (en verticale leivormen) die jaarlijks gesnoeid worden blijven groeikrachtig en de bomen blijven langer in leven.
Over het gebruik van perzikbomen als leivorm is maar weinig informatie te vinden, vandaar de onderstaande info.
Perzikbomen kan u snoeien vanaf 10 april (bloei) tot half september.

PLANTTIPS.
Gebruik bij voorkeur eenjarige, laag vertakte perzikbomen om als verticale snoer te laten groeien.
Kies bij voorkeur rassen die weinig vatbaar zijn voor krulziekte. Gezonde rassen zijn o.a. Avalon Pride, Benedicte, Red Haven, Revita en Reine de Vergers.
Probeer meerdere rassen aan te planten zodat je een oogstperiode vanaf juli tot begin september hebt.
Perzikbomen kunnen vanaf begin/half april gesnoeid worden. Als de bloemknoppen goed zichtbaar zijn is het gemakkelijkst om te snoeien.
Het aanplanten van jonge vertakte snoeren (of struiken) is goedkoper dan deze van voorgevomde vormbomen (palmet, ...).
Kies bij voorkeur voor ziektetolerante perzikrassen geënt op de onderstam 'St Julien A' (of perzikzaailing). Hoogstamperzikbomen kan u hiervoor niet gebruiken omwille van de te sterke groei van de onderstam.
Perzikbomen hebben een voorkeur voor een zonnige, warme standplaats en een lichtvochtige of droge grond. Op zandgrond en zandleemgrond is de groei het beste.

VOORBEREIDING
Plaats eerst de nodige ondersteuning. (Een raamwerk van palen op 3-4 m afstand en horizontale leidraden). Elke perzikboom afzonderlijk steunen met een dunne steunpaal kan ook.
De rijrichting is bij voorkeur noord-zuid zodat de belichting in de leivormen optimaal is.
Maak de grond voldoende los zodat er geen water blijft staan.
Jonge bomen in pot kan u best een uurtje in water plaatsen zodat de potkluit goed nat is.

PLANTEN
Plant de jonge perzikbomen op 50 tot 60 (80) cm van elkaar. Plant deze fruithaag op minstens 1 (1,5) meter van een muur of tuingrens zodat je beide zijden goed kan bereiken.
Plant bij voorkeur op dezelfde diepte als de bomen vroeger stonden. De wortels komen dan net onder de grond.
De entplaats komt minstens 10 cm boven de grond.
De middentak wordt met bindbuis vastgemaakt aan de horizontale draden (of aan de steunpalen).

NAZORGEN NA HET PLANTEN.
Zie snoei het eerste jaar!!
Zorg voor een zwart gehouden boomstrook van minstens 50 (60) cm breedte.
Bedek de grondoppervlakte met een dunne laag compost of stalmest.

SNOEI HET EERSTE JAAR
KLIK OP DE AFBEELDING OM DEZE GROTER TE MAKEN! (Tekening)
- Deze snoei wordt kort na het planten toegepast. Niet in de winter snoeien, maar in april snoeien!
- Snoei alle zijtakken in op ca 5-10 cm van de middentak. (De dunste takjes op 5 cm, de dikkere twijgen op ca 10 cm)
- Zijtakken die te laag bij de grond zitten worden volledig verwijderd. (Zijtakken lager dan 40 cm)
Door het terugsnoeien op enkele knoppen van de middentak wordt takverkaling voorkomen. De hergroei is meestal veel beter bij deze kort ingesnoeide bomen.
- De middentak wordt op ca 30 cm boven de hoogste zijtak ingesnoeid.

SNOEI TWEEDE JAAR
Er zijn het vorige jaar 2 of drie stevige twijgen gegroeit uit de stompjes aan de middentak.
Bij goede groei en optimale belichting van de perzikbomen staan er op de stevigste twijgen ook samengestelde knoppen én bloemknoppen.
Jonge twijgen met enkelvoudige knoppen (= bladknoppen) snoei je opnieuw terug tot op 5-10 cm.
Jonge twijgen met samengestelde knoppen & bloemknoppen worden op 1 of 2 bladknoppen voorbij de laatste bloemknop ingesnoeid.
De middentak wordt teruggesnoeid tot op 2 bladknoppen voorbij de laatste bloemknop. Indien er geen bloemknoppen op de middentwijg staan dan kan je de middentak terugsnoeien tot op ca 30 cm boven de hoogste zijtak.
Foto na de snoei van het 2de jaar. Klik op de afbeelding om deze groter te maken.

SNOEI DERDE JAAR
Mits goede belichting en optimale groei hebben de leivormen de vorige zomer reeds enkele vruchten gedragen. (Voor de vruchtzetting moeten de bloemen bestoven worden door honing- of solitaire bijen. De open bloemen zijn ook vorstgevoelig.)
In de meeste gevallen gaan de bomen pas het 3de jaar vruchten dragen. Een gepaste snoei zorgt ervoor dat takverkaling voorkomen wordt!
De zijtwijgen (vruchttwijgen) met enkelvoudige knoppen (= bladknoppen) worden op 5-10 cm gesnoeid.
Zijtwijgen met bloemknoppen worden op 1 of 2 bladknoppen voorbij de laatste bloemknop ingesnoeid. Indien er plaatsgebrek is dan kunnen die zijtwijgen ook op 25-30 cm ingekort worden, maar dit is nadelig voor de vruchtzetting.
Deze snoei kan rond 15 april (of tijdens de bloei) gebeuren.

Na de vruchtzetting kan er in juni opnieuw gesnoeid worden. Oude zijtakken zonder vruchten wordt ingesnoeid tot op enkele bladknoppen dichtbij de middenstam/harttak.

Deze verticale snoeren worden 2,5 tot 3 (4) meter hoog maar de hoogte kan beperkt worden door de kop elk jaar rond 15 juni terug te snoeien tot op een lagerstaande zijtak. De breedte van deze fruithaag is 1 (1,5) meter.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM PERZIKBOMEN:
Krulziekteschimmel bij perzik (Prunus persica) en nectarine voorkomen. (www.houtwal.be)
Rassenkeuze bij het planten van perzikbomen. (Nieuw venster)
Krulziekte (schimmel) op perzikbomen voorkomen.
Snoeien van perzikbomen in april om ze gezond te houden.
Snoeien van perzikbomen (Prunus persica) in augustus.
Snoeikalender voor alle fruitsoorten. (Nieuw venster)

Vers geplukte perzik- en nectarine-rassen smaken heerlijk.
Zaaien en oculeren van perzikbomen.
Meer lezen over perzik- en nectarinerassen en verzorging. (Nieuw venster)
Groente- en fruit encyclopedie met info over rassenkeuze, teelt en verzorging van perzikbomen.

Volg de dagelijkse berichten en tips ivm bijzondere tomaten en fruit op twitter! https://twitter.com/gdekinder
Elke maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden in uw mailbox ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
Labels: plantenziekten, plantenziekte, krulziekte, krulziekteschimmel, nectarine, Perzik, perzikboom, leivormen perzik, verticale perziksnoer, perzikhaag

vrijdag 10 april 2015

Vraatschade van de taxuskever aan kuipplanten! Verpotten is een oplossing!


Vanaf april tot half mei is er veel wortelvraat door de larven van de gegroefde lapsnuitkever (Otiorhynchus sulcatus). Naast de gewone taxuskever kan ook de kleine taxuskever voorkomen (Otiorhynchus ovatus).
Met dit zonnige lenteweer worden de larven van de taxuskever opnieuw actief!
Vanaf half mei tot september is er door de volwassen kevers veel vraatschade aan de bladranden. Een vorstvrije kas (serre) is gunstig voor het overleven van vele volwassen kevers en larven.
Sommige planten zijn bijzonder aantrekkelijk voor de taxuskever. Zie "gevoelige fruitsoorten".
Aangevreten bladeren bij uw kuipplanten?
Controleer planten die slecht gegroeid hebben door ze even uit hun pot of kuip te halen. De roomkleurige larven zitten in de grond en vreten aan de wortels.

GEVOELIGE FRUITSOORTEN.
Aardbeien, blauwe bessen, druiven, vijgen, kiwi's, taybessen en frambozen zijn meestal erg gegeerd door de taxuskever. Ook kersen in kassen/serre worden aangetast. (Ook taxus, Rhododendron, Hydrangea quercifolia, Viburnum davidii en Euonymus kunnen aangetast worden.)
Vooral planten die langer dan twee jaar in pot staan, worden gemakkelijk aangetast!
Planten die NIET vatbaar zijn voor de taxuskever zijn o.a. tomatenplanten, prei, knoflook, bieslook en ajuin.

KENMERKEN:
De roomkleurige (witte) larven vreten aan wortels, wortelstok en aan de stam net onder de grond. Bij ernstige aantasting sterven de planten af.
De zwarte snuitkevers vreten aan ronde happen uit de bladeren (bladrand) en aan de vruchten.
De kever is 7 tot 10 mm lang en donkergrijs van kleur met diepe, fijne groeven en kleine goudgele vlekken (haren) op zijn dekschild. Hij is uitsluitend ‘s nachts actief. Overdag verbergt hij zich vaak in de grond. De kevers kunnen niet vliegen.
Larven zijn ongeveer 9 -12 mm groot, roomkleurige/ crèmekleurig hebben een bruine kop. De jongste maden hebben geen duidelijke poten en hebben een kromme vorm.

Opgelet! Verwarring is mogelijk met de larven van de engerlingen. Hier zijn er wel pootjes zichtbaar. Deze zijn ook met nematoden te bestrijden, maar dit is moeilijker dan bij de taxuskever.

De eieren zijn 0,7 mm groot. Ze zijn eerst wit en verkleuren korte tijd later bruinachtig.

LEVENSWIJZE:
De gegroefde lapsnuitkever komt voor op aardbei, bosbes, druif, framboos en kruisbes. Ook op een groot aantal sierplanten kan deze kever veel schade aanbrengen: o.a. rozen, Hydrangea (hortensia), Rhododendron, Taxus, Camellia, Cyclamen, Fuchsia en Citrus-soorten. Vooral bij kuipplanten kan de larve veel schade aanbrengen.
Vanaf einde maart tot ca half mei is er veel vraatschade van de larven aan de wortels. Aangetaste planten verwelken en sterven af.
De volwassen (vrouwelijke) kevers ontstaan vanaf half mei tot einde augustus, waarbij er veel vraatschade aan de bladranden ontstaat. Overdag zoeken de kevers beschutting.
Er worden in de grond eieren afgelegd vanaf half juli tot einde september.
In kassen kunnen verschillende generaties per jaar ontstaan en gebeurt de overwintering als larve en als kever.

PREVENTIE:
Zaai of plant struikboontjes (stamslabonen) of primula (= signaalplanten) in de omgeving van vatbare planten. Aan de bladeren is de schade snel zichtbaar.
Een hulpmiddel om de dagschuwe kever te vinden is een ruwe plank neer te leggen, waar ze onder kruipen; in de nacht komen de kevers dan te voorschijn om bladeren aan te vreten. Controleer regelmatig onder die plant en vernietig de aanwezige kevers.
Laat aardbeien niet langer dan twee jaar op hetzelfde perceel of in dezelfde pot staan.
Kuipplanten moeten zeker om de twee jaar verpot worden, waarbij de potkluit goed gecontroleerd moet worden op aanwezigheid van larven.
Indien de larve aangetroffen wordt in de grond dan kan u best ALLE grond verwijderen, de wortels proper spoelen met water en ze in nieuwe potgrond oppotten. De aanbevolen periode om kuipplanten te verpotten (ompotten) is in maart, maar het kan nu in april ook nog gebeuren.
Doe de besmette grond niet in uw tuin of op uw composthoop, want dan worden de problemen nog groter!

BESTRIJDING:
1)De biologische parasitaire aaltjes zijn zeer geschikt om op een milieuvriendelijke manier een goede bestrijding te bekomen.
Deze insectparasitaire nematoden geven meestal een goed resultaat tegen de larven van de taxuskever. Afhankelijk van de verpakking kan er 5 m² of 50 m² of 250 m² behandeld worden. (o.a. Heterorhabditis-system, Kraussei-system)
Deze aaltjes vreten de larven van binnen op en vermeerderen zich snel om andere larven te zoeken.
De ideale tijd om deze larven te bestrijden is vanaf einde maart tot half juni en vanaf augustus tot begin oktober.
De bodemtemperatuur moet tussen 10 en 25°Celsius zijn en het moet in de periode gebeuren dat de larven aan de plantenwortels eten.
Indien de larven voorkomen in potten die binnen overwinteren, dan kan u het aaltje ook gebruiken als de grondtemperatuur minstens 10°Celcius is.
Het aangieten van aaltjes geeft mits goed toegepast een zeer goed resultaat. Bij toepasssing moet de grond vochtig zijn en 1 tot 2 weken vochtig blijven.

Er bestaan ook zgn "lage temperatuur-aaltjes" waar de aanbevolen temperatuur minimum 7°C is.

2)Taxuskeverval (Exotior) met lijmplaat en lokstof. Bron: Vlamings B.V.
3) Een schimmel die in compost ("Compost speciaal") gemengd is kan zowel larven als volwassen kevers gedurende een jaar doden.
4)Een chemische bestrijding met scheikundige middelen geeft meestal onvoldoende resultaat en kan schadelijk zijn voor huisdieren en mensen.
Behalve de taxuskever kunnen er ook andere schimmels en parasieten voorkomen.
Meer lezen over de gegroefde lapsnuitkever of taxuskever en de preventie ervan.

NUTTIGE WEBLINKS IVM DE TAXUSKEVER:
Vraatschade van de taxuskever aan aardbeiplanten en blauwe bessenstruiken.
Fruitplanten in pot verpotten in maart.
Vraatschade van de taxuskever aan kuipplanten. Verpotten is de oplossing!
Plantenziekten en plagen op fruitsoorten.
Plantenziekten en plagen bij blauwe bessen - Vaccinium corymbosum.
Plantenziekten en plagen op fruitbomen & bessenstruiken.

Doordat er geen wintervorst is geweest zijn de larven van de taxuskever reeds actief. Controleer gevoelige planten en percelen op de aanwezigheid van taxuskeverlarven.
Bij aantasting kan u een voorjaarsbehandeling doen met een "nematodenmix" zodra de bodemtemperatuur boven de 12°C is. Tip van http://twitter.com/vlamingsbv

Maandelijks praktische fruittips voor de fruittuin ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
labels: plantenziekten, plagen, taxuskever, lapsnuitkever, gegroefde lapsnuitkever, druivenhaan, taxuskever kuipplanten, taxuskever aardbeiplanten, gegroefde snuitkever