Teelt, snoei en verzorging van fruitbomen, druiven, kleinfruit, noten en bijzondere fruitsoorten. Bijzondere tomaten. Volgtip: www.fruitabc.be

donderdag 16 juni 2016

Gevaar voor valse meeldauw bij druiven (Vitis vinifera)!


Regenachtig, wisselvallig en warm weer zijn ideaal voor aantasting door valse meeldauw op druiven!
Een te gesloten gewas met veel okselscheuten wordt sneller aangetast.
Sommige rassen zijn meer vatbaar dan andere rassen.

KENMERKEN VAN VALSE MEELDAUW OP DRUIVELAARS.
De valse meeldauwschimmel of Plasmopara (Peronospora) viticola ontstaat tijdens en na regenachtig weer.
Deze schimmelziekte komt enkel op druiven (Vitis vinifera) voor.
Op de bovenkant van druivenbladeren ontstaan purperrode vlekken, die later geel en vervolgens bruin verkleuren.
Aan de onderkant van het blad zitten plekken met pluizige grauwwitte schimmelgroei.
De infectie kan zich uitbreiden, waardoor grote stukken of zelfs een heel blad kunnen verkleuren en afsterven.
Later ontstaan er bruine, verdroogde bessen.
Vochtige omstandigheden zijn nodig om te kunnen ontkiemen. (= nat weerschimmel)

PREVENTIE.
Een regenrijke periode en een te gesloten gewas kan meer aantasting geven van valse meeldauw.
De meeste oude druivenrassen zijn erg vatbaar voor valse meeldauw.
Nieuwe rassen zijn dikwijls ziektetolerant, maar vraag het bij aankoop toch even na!
Zorg voor een luchtige plant door een groot aantal overtollige scheuten te verwijderen. Zorg ervoor dat de bladeren na regen snel kunnen opdrogen!
Bind de overblijvende (sterke) jonge scheuten mooi vast aan leidraden.
Controleer regelmatig de bladeren en verwijder de eerste geïnfecteerde bladeren.
Laat geen verdroogde druivenbladeren in de omgeving liggen.
In de kas of serre moet je voldoende luchten zodat de bladeren en trossen snel kunnen opdrogen.
Let op voor lekken in de kas of serre, want hier kan de eerste infectie beginnen.
Laat in de kas of serre geen scheuten tegen het glas of plastiek groeien.

BESTRIJDING.
In de meeste tuincentra kan je schimmelwerende producten bekomen om gevoelige rassen te behandelen.
Behandel de planten met plantversterkende producten (gier) op basis van heermoes.
Plant geen gevoelige rassen en neem de nodige preventiemaatregelen om dit probleem onder controle te houden.

MILIEUVRIENDELIJKE MAATREGELEN.
Luchtig gesnoeide planten drogen sneller op en zijn minder vatbaar voor bladschimmels.
Bij de zomersnoei kan je overbodige scheuten (zonder tros) verwijderen en trosdragende scheuten intoppen.
Druivenplanten die geplant zijn aan een oostenmuur, groeien gezonder dan druiven aan een westenmuur!
De symptomen van valse meeldauw (Oidium) kan je verwarren met die van echte meeldauw. Bij echte meeldauw zit de schimmel op de bovenzijde van het blad en barsten de druiven open. (Zie weblinks)
Voorkom dat de grond te nat wordt. Op natte, gesloten grond kan er wortelsterfte voorkomen. Druivelaars houden van een droge, warme grond.
Het uitdunnen en aanbinden van jonge scheuten kan je best op een droge, warme dag doen.
Er bestaan meerdere nieuwe druivenrassen die niet of weinig vatbaar zijn voor echte- en valse meeldauw. Gewasbeschermingsproducten zijn hier (meestal) niet nodig!

Behalve valse meeldauw kunnen ook echte meeldauw, druivenbladgalmijt en gebreksziekten (abnormale bladverkleuringen) voorkomen op druiven. (Zie weblinks)

Tientallen verschillende druivenrassen en kleinfruitsoorten kan je op 9 en 10 juli bekijken op de "Opentuindag van de Kruis bessen 'Proeftuin' van Marc Geens" te Zomergem! http://www.proeftuin.info/

Het is niet altijd eenvoudig om ziekten en plagen op cultuurplanten te determineren.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM DRUIVEN - VITIS VINIFERA:
Bladvergeling bij druivelaars behandelen
Echte meeldauw (Oidium) op druiven (nieuw venster).
Valse meeldauw (Peronospora) op druiven (nieuw venster).
Echte meeldauw of witziekte (Oidium) op druiven voorkomen.
Uitdunnen en aanbinden van jonge druivenscheuten.

Krenten (uitdunnen) van druiventrossen.
Weinig of geen druiventrossen dit jaar?
Ziekten en plagen bij druiven (Vitis vinifera).
Weblinks plantenziekten en plagen: diagnose, voorkoming en biologische bestrijding bij fruit, groenten en sierplanten.
Boekje "Gemakkelijk fruit voor tuin, balkon en terras" van Guy De Kinder (mei 2016).

Groente- en fruit encyclopedie met info over rassenkeuze, teelt en verzorging van druiven.

GRATIS NIEUWSBRIEVEN MET TIPS ONTVANGEN?
Deze blogberichten ELKE DAG in uw mailbox? Schrijf je hier in om DAGELIJKS de blogberichten met praktische tips voor de fruittuin in uw mailbox te ontvangen.
Maandelijks praktische tips voor de fruittuin en bijzondere tomaten in uw mailbox? Schrijf je hier in om één keer per maand de nieuwsbrief te ontvangen.
Volg de dagelijkse berichten en praktische tips op twitter! http://twitter.com/gdekinder

Labels: druiven valse meeldauw, druiven vitis vinifera valse meeldauw, plantenziekten, valse meeldauw, wingerd valse meeldauw, Vitis vinifera, plantenziekte druiven

dinsdag 14 juni 2016

Bladluizenaantasting en roetdauwschimmel bij pruimenbomen.

Groene, roze of zwarte insecten aan de bladonderzijde die meestal bladkrulling veroorzaken.
De melige pruimenluis veroorzaakt geen of weinig bladkrulling en er kan veel schade zijn tijdens de maanden juni-juli.
De melige pruimenluis komt vooral voor op pruimenbomen, sleedoorn en riet (= waardplant).
Ook op appelbomen, perzik- en kersenbomen komen nu veel bladluizen voor!

Foto 01: krullende bladeren van jonge pruimenscheuten.

Foto 02: melige pruimenluis op de bladonderzijde.

Foto 03: detailfoto van de melige pruimenluis

Foto 04: zwarte roetdauwschimmel op de bovenkant van de bladeren.
KLIK OP DE FOTO'S OM DEZE TE VERGROTEN! Met dank aan Wim Van C. voor het gebruik van de foto's.

ZIEKTEBEELD:
Zuigschade aan jonge (meestal gekrulde) bladeren in de scheuttoppen. Talrijke kleverige insecten aan de bladonderzijde.
Bij de melige pruimenluis (foto 02) is de bladonderzijde bedekt met een poederachtige waslaag.
Luizen zuigen plantensap op en scheiden het teveel aan suiker terug af als honingdauw waardoor bladeren en vruchten plakkerig worden.
Meestal zijn er ook mieren in de omgeving die de bladluizen beschermen tegen hun natuurlijke vijanden.

Na een aantasting van bladluizen of dopluizen komt er vaak een roetdauwschimmel. Deze is te herkennen aan de zwarte, kleverige laag op de bovenzijde van de bladeren.
De roetdauwschimmel kan voorkomen op pitfruitbomen (appel, peer), steenfruitbomen (pruimen, kersen), trosbessen, druiven en tomaten.

TIJDSTIP SCHADE:
Vooral vanaf mei tot juli is er schade mogelijk.
De melige pruimenluizen komen in april uit hun eieren en die stammoeders beginnen ongevleugelde bladluizen te produceren aan de onderzijde van de bladeren.

PREVENTIE:
Geef niet te veel stikstofmeststoffen. Kippenmest en duivenmest bevat zeer veel stikstof!
Plant geen sterkgroeiende pruimenrassen en zorg voor een rustige groei. Zomersnoei is groeiremmend.
Hang vanaf april oorwormenpotten in de boom. (De eerste resultaten kan je 2-3 weken later verwachten). Het ophangen van die oorwormenpotten gevuld met stro of hooi kan ook nu nog gebeuren.
Hang busseltjes/bundels van bamboestengels in de boom.
Maak in april of mei (juni) boombanden (gele kleefbanden) vast aan de stammen van struiken en bomen om de mieren te weren. Mierenlokdozen zijn ook bruikbaar.
Zaai bloemen die aantrekkelijk zijn voor gaasvliegen. Gaasvliegen eten veel bladluizen, maar hebben ook stuifmeel van sommige bloemen nodig. Zie weblink bijenplanten zaaien!
Zaai in maart of begin april tuinbonen (Vicia faba) op open plaatsen nabij uw fruitbomen. De zwarte bonenluizen die hierop komen worden snel gevolgd door talrijke nuttige insecten. (Lieveheersbeestjes, oorwormen, solitaire bijen)
Zaai of plant de eenjarige bodembedekker Oost-Indische kers (Tropaeolum). De meeste nuttige insecten kunnen hierop overleven en zorgen zodoende dat de bladluizenplaag beperkt blijft. Deze periode is ideaal om te zaaien of te planten mits de grond voldoende vochtig is.
Foto 05: Bloeiende oost-Indische kers als bodembedekker bij fruitbomen. Op plaatsen waar er problemen zijn met woelmuizen en woelratten kan je beter GEEN Tropaeolum gebruiken.

BESTRIJDING:
Verwijder de scheuttoppen met bladluizen en geef deze aan de kippen.
Leg bloemstroken aan en wees zuinig met het geven van stikstofmeststof!
Met een plantensproeier kan je met ijswater de overblijvende bladluizen op de grond spuiten. IJswater bekom je door enkele blokken ijs in water te leggen.
Stuif lavameel/basaltmeel over de scheuttoppen met bladluizen. Doe dit bij voorkeur 's morgens of na een regenbui zodat het poeder goed vastkleeft.
Biologische bestrijding is mogelijk met inheemse lieveheersbeestjes (Adalia bipunctata). Ze worden in ei-stadium geleverd per 100 stuks voor 10 m². Voor een boom van ca 30 cm doorsnede zijn ongeveer 200 stuks nodig.
Een biologische bestrijding kan ook gebeuren door larven van gaasvliegen uit te zetten.
Na de bloei van de pruimenbomen (ca einde april) kan er met een biologisch insecticide of plantengier behandeld worden.
In deze periode nog behandelen met een insecticide heeft vermoedelijk niet veel nut meer omdat de schade vanaf augustus meestal gaat afnemen.

NUTTIGE WEBLINKS IVM PRUIMENBOMEN (Prunus domestica):
Bacterieziekte op steenfruit (gomvorming).
Bijenplanten zaaien in de tuin zorgt voor minder bladluizen.
Hagelschotziekte op pruimen- en kersenbomen voorkomen.
Oorwormen-schuilplaatsen maken om bladluisaantasting te beperken.
Snoeien en uitbuigen van pruimenbomen (volledig artikel)!
Voorkomen van lentenachtvorstschade aan fruitbloesems.
Groente- en Fruit Encyclopedie (Auteurs: Luc Dedeene & Guy De Kinder) met uitvoerige snoeitips voor pruimenbomen.

De hoger vernoemde preventiemaatregelen zijn ook te gebruiken tegen bladluizen op andere soorten van fruitbomen en kleinfruitstruiken.
Tuinbonen (Vicia faba) waar in de toppen zwarte bonenluizen zitten kan je intoppen. Indien je het intoppen in een vroeg stadium (einde mei/begin juni) doet dan is het probleem meestal opgelost.

GRATIS NIEUWSBRIEVEN MET TIPS ONTVANGEN?
Deze blogberichten ELKE DAG in uw mailbox? Schrijf je hier in om DAGELIJKS de blogberichten met praktische tips voor de fruittuin in uw mailbox te ontvangen.
Maandelijks praktische tips voor de fruittuin in uw mailbox? Schrijf je hier in om één keer per maand de Fruit-ABC nieuwsbrief te ontvangen.
Volg de dagelijkse berichten en praktische tips op twitter! http://twitter.com/gdekinder

labels: melige pruimenluis, pruimenluizen, melige pruimenluizen, bladluizen pruimenboom, roetdauwschimmel bladeren, Prunus domestica, ziekten pruimenboom, plagen pruimenboom

maandag 13 juni 2016

Zomersnoei bij druiven voor een gezondere groei.

Door het koele voorjaarsweer (2016) is er een kleine groeiachterstand.
Foto 01: Birstaler Muscat, na aanbinden
Foto 02: Bloeiende tros van Birstaler Muscat
Foto 03: Bloemtros van Esther

Esther en Birstaler Muscat zijn de eerste rassen die bloeiende trossen vertonen (Foto's van 19 mei 2015)
Het is dan ook aangewezen van een goede zomersnoei toe te passen opdat je toch rijpe druiven kan oogsten in het najaar. Indien je teveel scheuten en trossen laat staan is de kans op een goede rijping kleiner. Op een volwassen plant (+ 8 jaar) laat je slechts 20-25 scheuten met een tros staan. (Op een 5-jarige plant kan je ca 10 scheuten met een tros behouden)
Te dicht bij elkaar staande scheuten blijven te dun en geven meestal geen trossen. Voorkom een misoogst volgend jaar en dun tijdig alle scheuten goed uit zodat er 25-30 cm afstand tussen de (aangebonden) scheuten is!
Een warme dag is ideaal om de scheuten met bloemtrossen vast te maken, zodat ze tijdens een onweer niet kunnen afbreken! (Op een regenachtige dag breken de scheuten gemakkelijker af)

Zomersnoei bij druiven (Vitis vinifera) geeft dikkere bessen en grotere trossen.
In de winterperiode (december-januari) werden de dikste twijgen op 2 of 3 (4) knoppen ingesnoeid.
Uit deze knoppen lopen dan 3 - 4 druivenscheuten uit. Daarvan behoud je normaal maar één scheut. Dit enkel zetten ("op 1 zetten"), zal je zo vroeg mogelijk trachten te doen. Weliswaar kan je dit maar doen nadat je nagekeken hebt, welke de beste druivenscheut met de grootste druiventros is.
Je doet dit werkje zo vlug mogelijk in juni omdat in het beginstadium deze scheuten zich voeden met het zetmeel en de voedingsstoffen die in het oude hout van het jaar tevoren werden opgeslagen.

WINDBESTUIVING BEVORDEREN
Zorg er voor dat de bloemtrossen luchtig komen te hangen.
Kort voor de bloei worden de jonge scheuten 3-4 bladeren boven de tros ingesnoeid. Eventuele zijscheuten (dieven) worden onderaan op 1 blad ingesnoeid en verderop volledig verwijderd. (Bij de eerste 3-4 bladeren okselscheuten op 1 blad innijpen)
Bij een slechte bladstand kan je alle zijscheuten op twee bladeren insnoeien.
Probeer deze zomersnoei niet volledig op één dag te doen, maar verdeel dit werkje over twee weken. Hiermee voorkom je dat de groei volledig stil valt.

In openlucht kan dit werkje rond einde mei of begin (13) juni gebeuren. In de kas (serre) zal dit werk vroeger gebeuren.
Meer lezen over zomersnoei bij druiven.
Een goede (uitdunnende) zomersnoei laat de bladeren sneller opdrogen (na regen), zodat ze minder snel aangetast worden door valse meeldauw.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM SNOEIEN VAN DRUIVEN - VITIS VINIFERA:
Weinig of geen druiventrossen dit jaar?
Zomersnoei bij druiven.
Index artikels ivm druiven.

Van de 20 gemakkelijkste fruitsoorten kan je teelt- en snoeitips vinden in mijn nieuw fruitboek "Gemakkelijk fruit". Druiven zijn één van die twintig gemakkelijke fruitsoorten.
Een ideaal geschenk voor liefhebbers van eigen gekweekt fruit!

Je kan er ook een handige snoei- en bloeikalender raadplegen.
Meer lezen en bestellen van "Gemakkelijk fruit. Fruit uit eigen tuin, terras en balkon" (Auteur Guy De Kinder, Kosmos Uitgevers). (Uitgave van 31 mei 2016)

Uitvoerige informatie over het snoei, rassenkeuze, teelt en verzorging van druiven kan je vinden in de "Groente & Fruit Encyclopedie".
Meer lezen en bestellen van de "Groente & Fruit Encyclopedie" (Auteurs: Luc Dedeene & Guy De Kinder) (8ste herwerkte druk, 2015)

Zijn er aan uw druivelaars (druivenplanten) nog geen bladeren of scheuten merkbaar? Mogelijk is er een tekort of een teveel aan water. Pitloze druivenrassen kunnen meer problemen geven dan de gewone druivenrassen (met pitten). Druiven houden niet van een natte grond! (Na wateroverlast sterven de wortels af)

Maandelijks praktische tips voor de fruittuin in uw mailbox? Schrijf je hier in om één keer per maand de Fruit-ABC nieuwsbrief te ontvangen.
Labels: druiven zomersnoei, druiven zomersnoeien, vitis vinifera, zomersnoei druif, zomersnoei druiven, zomersnoei Vitis, Vitis vinifera zomersnoei

zaterdag 11 juni 2016

Bladverkleuringen bij tomatenplanten?


Een abnormale bladverkleuring bij tomaten kan verschillende oorzaken hebben:
- Bladvlekkenziekte (schimmelziekte): een aantasting van de bladschimmel Fulvia fulva (syn. Cladosporium fulvum).
- Te koude of te natte grond
- Een gebrek (tekort) aan bepaalde voedingsstoffen: stikstof (N), fosfor (P), kalium (K), magnesium (Mg), mangaan (Mn), ...
- Een teveel aan bepaalde meststoffen: kalium, ...
- Een aantasting van geelblad of naaldblad: wordt veroorzaakt door tomatenmozaïekvirus. Waardplanten zijn o.a. pepino's.
- Een aantasting van de meeldauwschimmel (Oïdium lycopersicum): kleine witte vlekjes van enkele mm groot bovenop de bladeren.
- Te felle zon nadat de planten in de schaduw (binnenshuis) stonden kan bladverbranding geven.
- Schade van een onkruidverdelger (herbicide). Tomatenplanten zijn bijzonder gevoelig voor onkruidverdelgers!
- ...

GEBREKSYMPTOOM OP BASIS VAN DE POSITIE IN DE PLANT.
Top van de plant: calcium en boor.
Jonge bladeren: koper, zwavel, ijzer en mangaan.
Oudere bladeren (onderaan de plant): stikstof, fosfor, kalium, magnesium en zink.

GEBREK AAN FOSFOR (P):
Fosforgebrek komt vooral in het voorjaar voor als de grond nog te koud is. Er is dikwijls voldoende fosfor aanwezig, maar de planten kunnen het niet opnemen of vervoeren.
Kenmerken van fosforgebrek zijn rode en paarse tinten bij de onderste bladeren, gevolgd door bladval. De bloei, vruchtzetting en vruchtrijping gebeuren later bij fosforgebrek.
In een te koude of te natte grond komt fosfor gemakkelijk voor.

GEBREK AAN MAGNESIUM (Mg):
Geelverkleuring tussen de nerven van de onderste bladeren. De nerven blijven meestal donkergroen.
In een te zure en te koude grond komt gemakkelijk magnesiumgebrek voor. Ook een te zware vruchtdracht kan bij de rijping magnesiumgebrek veroorzaken.
Magnesiumgebrek komt vooral op de oudste bladeren voor. (Magnesiumgebrek kan bij andere planten ook op de jongste bladeren voorkomen).
Een overmate aan kalium kan ook de opname van magnesium blokkeren. Een teveel aan magnesium in de grond kan de opname van kalium en calcium moeilijker maken.
In het vroege voorjaar (januari-februari) kan je een beetje kalk strooien over de grond om deze minder zuur te maken. Laat in de winter de zuurheidsgraad van uw grond onderzoeken!

Je kan kieseriet/bitterzout (= magnesiumsulfaat) oplossen in water en op de bladeren sproeien. Uitstrooien van dit product geeft dikwijls ook goede resultaten. Let op! Teveel magnesium kan de opname van andere noodzakelijke voedingsstoffen blokkeren.

Magnesiumgebrek kan ook voorkomen bij aardbeien, blauwe bessen, fruitbomen, trosbessen en druiven.

GEBREK AAN KALIUM (K):
Dunne en smalle bladeren. De onderste bladeren verkleuren donkergroen.
De planten worden zwakker en zijn gevoelig aan droogte en vorst. De vruchten kleuren minder goed en smaken minder lekker. Kaliummeststoffen zijn o.a. patentkali, vinasse kali en smeerwortelgier.
Let op! Een te veel aan kalium kan de opname van magnesium en calcium belemmeren waardoor er meer gevaar op neusrot is!

GEBREK AAN MANGAAN (Mn):
Geelverkleuring van sommige delen in de oudere bladeren.
Mangaangebrek kan voorkomen op een humusrijke grond en een te hoge pH. (Te kalkrijke grond).

ANDERE MOGELIJKE PROBLEMEN.
De belangrijkste schimmelziekten zijn tomatenplaag (Phythophtora infestans), bladvlekkenziekte en meeldauw.
Tomatenmozaïekvirus veroorzaakt misvormde, naaldvormige (jonge) bladeren en onvruchtbaarheid. Dit virus wordt gemakkelijk overgedragen naar andere vatbare planten (o.a. pepino's en paprika). Sommige hybriden zijn niet vatbaar.
Opgerolde bladeren komen soms ook voor.
Stengelbasisrot (t.g.v. Fusarium en/of Verticillium schimmel) kan ook abnormale bladverkleuringen veroorzaken. Aangetaste planten kan je best opruimen.

Probeer bij de planten in pot met gele bladeren de potkluit droger te houden. Zodra de potkluit droog is kan je wekelijks aangieten met een vloeibare meststof opgelost in het gietwater. Let op voor bladverbranding!
Voorkom bij planten in volle grond dat de grond te nat wordt. Voorzie afwateringsgreppels zodat het overtollige water weg kan. Maak op een droge dag de grondoppervlakte oppervlakkig los met een hak of schoffel.
Planten in kas/serre en in plastiektunnels moet je 's morgens goed verluchten zodat de planten snel opdrogen. Bij planten van ca 1 meter hoogte kan je nu de onderste 2 of 3 bladeren verwijderen. Verwijder geen bladeren boven de vruchttrossen!

Ook bij andere planten (aardbeien, frambozen, ...) kan een gelijkaardige verkleuring optreden en de oorzaken zijn dikwijls hetzelfde.

Preventief tegen allerlei gebreksziekten kan je regelmatig een beetje basaltmeel/lavameel stuiven over de jongste bladeren.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM BIJZONDERE TOMATEN.
Geelbruine bladvlekken op de onderste bladeren. Bladvlekkenziekte op tomaten.
Gevaar voor tomatenplaag tijdens vochtig en warm weer!
Neusrot op tomaten kan je voorkomen!
Overzicht van bijzondere tomatenrassen (zwarte, bruine, witte, gele, oranje, rode en groene tomaten. Stamtomaten, struiktomaten, roma en kerstomaten).
Speciale zelf te kweken en bijzondere tomatenrassen (raskenmerken A-M).

Groente- en Fruit Encyclopedie met teeltinformatie van tomaten en andere groenten.
Schimmelziekten bij tomaten visueel herkennen (Engelstalig). (Nieuw venster)
Afbeeldingen over gebrekziekten bij tomaten (Engelstalige tekst). (Nieuw venster)
Beeldenbank van ziekten en plagen bij tomaten (Nederlandstalig). (Nieuw venster)
Groente- en Fruit Encyclopedie met verzorgingstips voor fruitbomen en kleinfruit.

OPGELET!
Voorkom dat de temperatuur in uw kas/serre hoger dan 30-35°C stijgt! Bij een te hoge temperatuur is er gevaar op verwelking, neusrot en afsterven van het stuifmeel van geopende bloemen.
Tomatenplanten in potten en plantenbakken kan je bij te felle zon tijdelijk in de schaduw plaatsen of afdekken met vliesdoek.

Maandelijks praktische tips voor de fruit en bijzondere tomaten in uw mailbox? Schrijf je hier in om één keer per maand de Fruit-ABC nieuwsbrief te ontvangen.
Labels: plantenziekten en plagen, plantenziekten tomaten, gebrekziekten tomaten, voedseltekort tomaten, tomaten bemesting, bladverkleuring tomaten, gele bladeren, bladverkleuringen tomaten

vrijdag 10 juni 2016

Zomersnoei bij fruitbomen en kleinfruit.

wegnemen van overbodige takken kan gebeuren met de snoeischaar, takkenschaar of met een snoeizaag.
Een luchtig gesnoeide appelboom is minder vatbaar voor wollige bloedluis en is in de winter eenvoudiger te snoeien.
Op luchtig gesnoeide appel- en perenbomen zal de schurftschimmel minder sterk uitbreiden.
Wees voorzichtig met zomersnoei op fruitbomen en kleinfruit tijdens en voor extreem zonnig weer! Na een donkere periode is er meer gevaar op zonnebrand!

Welke takken wegnemen bij fruitbomen?
- Wildopslag zo diep mogelijk wegnemen. Probeer bij voorkeur deze wildopslag uit te trekken met de handen.
- Zijhout aan de stam dat lager dan 40 (50) cm staat.
- Te steil groeiende takken aan de harttak
- Verticaal groeiende rugtwijgen.
- Afhangende vruchttakken kunnen ingekort worden zodat er slechts enkele vruchtjes overblijven.
- Te lang vruchthout (zijhout) dat geen vruchten meer heeft.
- Buikhout (= vruchthout onder de gesteltakken dat geen licht krijgt)
- Talrijke sterke & steil groeiende scheuten die ontstaan zijn aan een weggesnoeide tak kunnen met de hand weggebroken worden.
- Ziekelijk groeiende twijgen tengevolge van vruchtboomkanker, bacteriekanker, taksterfte/Monilia (steenfruitbomen). Snoei steeds een stuk gezond hout mee weg!

Meer lezen over zomersnoei bij appel-, peren- en pruimenbomen.

Zomersnoei is goed om na een tegenvallende vruchtzetting om de groeireactie op te vangen. Probeer deze zomersnoei te spreiden over 2 weken zodat de groei niet stil valt.
Je kan deze zomersnoei om de 2 weken herhalen, tot einde juli (of tot 3 augustus).
Als er veel vruchten aan de bomen hangen kan je beter niet te veel zomersnoei doen, tenzij je de overtollige vruchten wegknipt. Per vrucht moeten er minstens 20 gezonde bladeren in de omgeving groeien.

De vroegste rassen van rode- en witte trosbessen (aalbessen/jenevers)- Ribes rubrum zijn binnen enkele weken rijp. Zomersnoei laat de bessen sneller opdrogen bij regen en voorkomt dat de (bijna) rijpe bessen gaan beschimmelen.
LET OP! Als het extreem zonnig weer wordt dan zijn de bessen na zomersnoei meer vatbaar voor zonnebrand.

ZOMERSNOEI BIJ WITTE- EN RODE TROSBESSEN (EN JOSTABESSEN):
- Zijscheuten die lager dan 30 cm boven de grond staan kan je volledig verwijderen.
- Hoger staande zijscheutjes nijp je op ca 10 (15)cm in. Je kan die zijscheuten ook "wringen" met beide handen, zodat ze stoppen met de lengtegroei. (Het "wringen" van jonge scheuten vind ikzelf het beste)
- De jonge scheut van de verlengenis (= uiteinde van de tak) laat intact. (Niet insnoeien of wringen)
- Zijtakken die tegen de grond hangen snoei je terug of bind je omhoog.
- Bij fruithagen van trosbessen en kruisbessen kan je bijna alle grondscheuten verwijderen. (Je kan één grondscheut behouden om later een oude tak te vervangen).

BLADSNOEI BIJ TOMATENPLANTEN.
Werk niet aan planten die nog nat staan! Wacht tot ze volledig opgedroogd zijn!
Zorg ervoor dat de geopende bloemen goed zichtbaar zijn. In een luchtig gewas drogen de bladeren sneller op en zijn minder vatbaar voor schimmelziekten.
Te lange bladeren kan je iets ingekort zodat de bladeren elkaar niet overgroeien.
Bladeren die de grond raken kan je verwijderen. Verwijder GEEN volledige bladeren boven de onderste vruchttros.
Op planten van minstens 1 meter hoogte kan je nu onderaan 2 of 3 volledige bladeren wegnemen zodat de luchtcirculatie beter wordt.
Let op als je aan planten met misvormde bladeren werkt!! Mogelijk zijn deze planten virusziek en dit virus wordt gemakkelijk overgedragen naar andere planten! Ontsmet regelmatig uw gereedschap en handen. (Virusaantasting gelijkt soms ook op schade van een onkruidverdelger)
Bladsnoeien bij tomatenplanten (Groenteninfo).

ZOMERSNOEI BIJ DRUIVEN.
Druivenplanten zijn bij regenachtig weer, vatbaar voor valse meeldauw(schimmel).
In de omgeving van de bloemtrossen kan je enkele okselscheuten wegnemen zodat de luchtcirculatie verbeterd.
Verwijder de meeste overtollige scheuten (zonder trossen) zodat je een luchtig gewas bekomt. Bij de Guyot-methode probeer je minstens 20 cm afstand te houden tussen de verticaal groeiende scheuten.
Scheuten met trossen kunnen 3 bladeren boven de tros ingekort worden (Zie blog over zomersnoei bij druiven).
Zie ook "Fruit-snoeikalender"

Van de 20 gemakkelijkste fruitsoorten kan je teelt- en snoeitips vinden in mijn nieuw fruitboek "Gemakkelijk fruit".
Een ideaal geschenk voor vaderdag!

Je kan er ook een handige snoei- en bloeikalender raadplegen.
Meer lezen en bestellen van "Gemakkelijk fruit. Fruit uit eigen tuin, terras en balkon" (Auteur Guy De Kinder, Kosmos Uitgevers). (Uitgave van 31 mei 2016)

Uitvoerige informatie over het snoei, rassenkeuze, teelt en verzorging van fruitsoorten kan je vinden in de "Groente & Fruit Encyclopedie".
Meer lezen en bestellen van de "Groente & Fruit Encyclopedie" (Auteurs: Luc Dedeene & Guy De Kinder) (8ste herwerkte druk, 2015)

GRATIS NIEUWSBRIEVEN MET TIPS ONTVANGEN?
Deze blogberichten ELKE DAG in uw mailbox? Schrijf je hier in om DAGELIJKS deze blogberichten met praktische tips voor de fruittuin in uw mailbox te ontvangen.
Maandelijks praktische tips voor de fruittuin in uw mailbox? Schrijf je hier in om één keer per maand de Fruit-ABC nieuwsbrief te ontvangen.
Volg de dagelijkse berichten en praktische tips op twitter! http://twitter.com/gdekinder

Labels: zomersnoei bomen, zomersnoei fruit, zomersnoei fruitbomen, zomersnoeien fruitbomen, zomersnoei kleinfruit, zomersnoei druiven, zomersnoei trosbessen

donderdag 9 juni 2016

Pruimen en perzikvruchten uitdunnen

Het aantal vruchtjes per boom is in 2016 erg verschillend afhankelijk van het ras. Mogelijk is de oorzaak van de soms wisselvallige vruchtdracht is het koude weer tijdens de bloei. (Honingbijen vliegen niet als het kouder dan 12°C is. Er zijn ook solitaire bijen en andere insecten die voor de bestuiving kunnen zorgen.)
Zeer productief zijn Opal, Sanctus Hubertus en Victoria.
De meeste perzikbomen hebben dit jaar (2016) bijna geen vruchten. 'Red Haven' draagt wel redelijk goed.

De natuurlijke vruchtrui is op de meeste bomen voorbij en toch hangen er soms nog teveel vruchten aan de takken!
Foto 02: June Blood (syn. Kaapse pruim)
Foto 03: Opal (foto 30 mei 2015)
Vroeg dunnen (mei-juni) heeft de voorkeur op laat dunnen, maar door de natuurlijke vruchtrui kunnen er nadien nog wat vruchtjes afvallen.

WAAROM DUNNEN?
- De overblijvende vruchten groeien beter uit en worden smakelijker.
- Tijdig dunnen voorkomt dat in draagjaren takken uitscheuren onder het gewicht van de vruchten.
- Tijdig dunnen voorkomt bij sommige rassen de kans op beurtjaren. Een beurtjaar is het tegengestelde van een draagjaar. In een beurtjaar zijn er weinig of geen vruchten.
- Bij het dunnen kunnen kleine, beschadigde en misvormde vruchten verwijderd worden zodat de pluk vlotter kan verlopen. Vruchten aangetast door insecten (fruitmot, pruimenzaagwesp of steenrups, ...) worden verzameld en vernietigd.
- Goed gedunde bomen kunnen vroeger geplukt worden.

WAAROP LETTEN BIJ HET DUNNEN.
Verwijder overtollige vruchtjes door ze met een dunschaartje (of snoeischaar) in de steel te knippen. Bij de langstelige rassen kan je met de vingers de vruchten van de steel duwen.
Laat per 20 cm tak ongeveer 2-3 vruchten staan en reken op ongeveer 25 gezonde bladeren per vrucht.
Hou ook rekening met het ras; bij grootvruchtige rassen zoals o.a. 'Altesse Double', 'Belle de Louvain', 'Monarch', 'Reine Claude d'Oullins' en 'Victoria' zul je meer vruchten moeten verwijderen om ze goed te laten uitgroeien.
Aangetaste vruchten (pruimenzaagwesp en pruimenmot) worden meteen ook verwijderd om te voorkomen dat de larve andere (gezonde) vruchten gaat aantasten. (De larve kan nabij hangende vruchten ook aanvreten).

NAZORGEN.
Verzamel de uitgedunde, aangetaste vruchten en vernietig ze, door ze in een diepe put te begraven of geef ze aan de kippen. (Je kan ze ook in de GFT-container of bij de restafval doen).
Overbodig vruchthout zonder vruchten mag nu ook weggesnoeid worden zodat je een luchtig groeiende boom krijgt. Snoei terug tot een lager staande scheut kort bij de hoofdtak. Rugtwijgen en buiktwijgen zonder vruchten worden volledig weggesnoeid.

Wildopslag van de onderstam wordt zo diep mogelijk verwijderd.
Sommige bomen hoeven niet gedund te worden omdat de pruimenzaagwesp en/of pruimenmade de meeste vruchten hebben vernietigd. (Of er zijn door een slechte bestuiving geen vruchten aanwezig)
Schade van de pruimenzaagwesp en pruimenmot (wormstekigheid) voorkomen.

Dit jaar (2016) moeten hier enkel de rassen 'Opal', Sanctus Hubertus, Victoria en 'Warwickshire Drooper' gedund worden.
De pruimenrassen 'June Blood', 'Sainte Catherine', 'Tipala' en kwetsen moeten hier dit jaar niet gedund worden.

TIP!
Op een droge dag kan je bij jonge bomen de gesteltakken & vruchttakken uitbuigen zodat er meer bloemknoppen voor volgend jaar worden aangelegd. Een goede belichting van alle vruchttakken is noodzakelijk om veel bloemknoppen te krijgen.
Verwijder zeker alle verdroogde en beschimmelde vruchten in de bomen! Het zijn belangrijke infectiebronnen om andere vruchten aan te tasten!

TIPS VOOR VADERDAG.
Boekje "Gemakkelijk fruit voor tuin, balkon en terras" van Guy De Kinder (mei 2016).
--
Boek "Groente- en fruit encyclopedie" met info over rassenkeuze, teelt en verzorging van alle fruitsoorten en groentesoorten. (8ste herwerkte druk, november 2015)

NUTTIGE WEBLINKS.
Meer lezen over het uitdunnen van pruimen.
Index steenfruitsoorten.
Elke maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.

Labels: pruimen dunnen, dunnen pruimen, vruchtdunning pruimen, vruchten dunnen pruimen, pruimen uitdunnen, pruimen krenten, krenten van pruimen, uitdunnen pruimen

woensdag 8 juni 2016

Teveel regen en te natte grond in de fruittuin?

De laatste dagen is er plaatselijk in Vlaanderen en Nederland soms overvloedige regen gevallen. Op lichte grond (zandgrond) komen de minste problemen voor. Op klei- en leemgronden zijn de problemen het grootste. Laag gelegen percelen zijn vooral gevoelig voor wateroverlast.

1. APPELBOMEN.
Er is minder aantasting van echte meeldauw en spintmijten.
Er is meer aantasting van schurft (schimmelziekte) bij de vatbare rassen.
Op lichte grond is er meer uitspoeling van meststoffen en er kunnen bruine bladranden voorkomen ten gevolge van kaliumgebrek.
Op een natte grond worden appelbomen gevoelig voor aantasting van vruchtboomkanker.

2. PERENBOMEN.
Bij sommige rassen barsten de vruchten. Op zandgronden is er meer schade.
Er is meer aantasting van schurft op vruchten en bladeren. (Zwarte vlekken op de vruchten). Er is meer aantasting bij de vatbare perenrassen.
Ook vruchtboomkanker kan voorkomen in perenbomen die niet luchtig genoeg gesnoeid werden.

3. STEENFRUITBOMEN (Pruimen, perzik, nectarine, abrikozen, kersen).
Barsten of scheuren en vruchtrot van onrijpe pruimen. Op zandgrond barsten er meer vruchten dan op kleigrond.
Op een te natte standplaats kan er bladvergeling, bladval en zelfs boomsterfte voorkomen.
Controleer wekelijks uw bomen en verwijder alle gebarsten en/of beschimmelde (vruchtrot) vruchten.
Gebarsten pruimen die bijna rijp zijn kan je gebruiken om jam/confituur te maken.
Alle steenfruitsoorten verdragen geen natte grond. Als de grond te nat is dan moet je die dringend ontwateren. Graaf enkele afwateringsgreppels zodat het water snel weg kan!
Op perzikvruchten kan door de frequente regenbuien perzikschurft ontstaan. (In 2016 hangen er hier bijna geen perzikvruchten aan de bomen)

4. RODE- EN WITTE (ROZE) TROSBESSEN.
Bladval tengevolge van schimmels of door uitspoeling van kaliummeststof.
Meer vruchtrot bij de vroegrijpende rode trosbessen.

5. BRAAMBESSEN, TAYBESSEN EN FRAMBOZEN.
Abnormale bladvergeling en bladval door schimmelaantasting.
Bij zomerframbozen kunnen de planten afsterven als de grond te nat of te vast is.
Bramen en Japanse wijnbes verdragen goed te natte grond.

6. DRUIVEN.
Meer aantasting van bladeren door valse meeldauw (Peronospora). Zorg voor een luchtig gewas door de scheuten goed uit te dunnen. Een luchtige groeiende plant droogt sneller op en is minder vatbaar.
Opvallend sterke groei waardoor er meer zomersnoei nodig is.
Probeer het aantal (bloem)trossen te beperken zodat ze toch goed kunnen uitgroeien.
Druiven verdragen geen natte grond! Zorg dat het regenwater snel weg kan en maak met een cultivator regelmatig de grond los. Een losse grond kan beter opwarmen en de groei is beter.
Op lichte gronden (zandgrond) kan er door uitspoeling een tekort aan kalium ontstaan.
Op te natte en te zure grond ontstaat gemakkelijk bladvergeling door magnesiumgebrek.

7. TOMATEN.
- Warm en nat weer is ideaal voor aantasting door de gevreesde tomatenplaag/aardappelplaag!
Er zijn reeds aantastingen van aardappelplaag/tomatenplaag (bladeren en vruchten worden aangetast) en van bladvlekkenziekte. Controleer tweemaal per week uw planten en verwijder de aangetaste delen.
Bij de vroegrijpende rassen (Glacier, Nadja, ...) is er minder gevaar op volledig verlies door de plaag.
Onder de openstaande (dak)ramen is er meestal eerst infectie.
- In een te natte grond is er meer bladvergeling en kan er verwelkingsziekte (Verticillium) optreden.
- Door te vochtige lucht is er een minder goede bestuiving mogelijk. Tijdens een droge dag probeer je de bloemen te trillen. Tomatenplanten in de volle grond worden ten laatste op 10 juli ingetopt zodat alles nog goed kan uitgroeien.
- In de kas is er door langdurige vochtige lucht (en condensatiedruppeltjes) groot gevaar op aantasting door bladvlekkenziekte.

HOE SCHADE VOORKOMEN OF BEPERKEN?
- Bedek de grondoppervlakte met mulch (organisch materiaal) zoals grove compost, hakselhout, grasmaaisel, bladeren, plantenresten, ...
- Nabij gelegen gras mag je niet te kort afmaaien (5-8 cm). Lang gras verdampt meer water dan kort gras!
- Planten in de kas/serre moet je zoveel mogelijk luchten. Let op voor lekkages in de kas/serre want daar ontstaat infectie van de aardappelplaag en bladvlekkenziekte! 's Morgens kan je de planten even droog schudden.
- Bij planten in pot kan je de opvangschaal tijdelijk verwijderen. Tomaten verdragen geen natte en koude grond!
- Bij jonge bomen in volle grond kan je met een cultivator de grond losmaken zodat hij sneller kan opdrogen.
- Bomen en kleinfruit in volle grond (zandgrond) kan je licht bijmesten om de uitspoeling te compenseren.
- Dun de takken in de fruitbomen licht uit zodat de overblijvende takken sneller opdrogen na regen.
- Te natte grond bij appelbomen en steenfruitbomen (kers, pruim, perzik) moet je DIRECT ontwateren! Bij langdurig natte grond sterven de meeste wortels af.
- Plant geen gevoelige fruitsoorten op natte gronden. Kweeperen en perenbomen verdragen tijdelijk te natte grond. Ook bramen verdragen tijdelijk te natte grond. Op natte grond kan je best op verhoogde bedden planten zodat het fruit droger staat.

NUTTIGE WEBLINKS
Boekje "Gemakkelijk fruit voor tuin, balkon en terras" van Guy De Kinder (mei 2016).
---
Boek "Groente- en fruit encyclopedie" met info over rassenkeuze, teelt en verzorging van alle fruitsoorten en groentesoorten. (8ste herwerkte druk, november 2015)

Een keer per maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
labels: natte grond, regen en fruit, fruit voor natte grond, barsten vruchten, bladval natte grond