Teelt, snoei en verzorging van fruitbomen, druiven, kleinfruit, noten en bijzondere fruitsoorten. Bijzondere tomaten.

vrijdag 10 maart 2017

Tomaten zaaien vanaf 10 tot 25 maart!

Het is NU de tijd om bijzondere tomatenplanten te zaaien op een warme plaats.
Foto 01: Uitgezaaide tomaten, net voor het bedekken met zaaigrond. Met stokjes maak je een verdeling om 12 verschillende rassen te zaaien. Het zaaikistje dek je af met glas en zet je op een warme plaats (20-25°C) gezet. (Zaaidatum 4 maart 2013)
Foto 02: zaaikist afgedekt met glas. Er komen condensatiedruppeltjes aan het glas, die opnieuw in de zaaikist vallen. Door de hoge luchtvochtigheid is de kieming meestal optimaal.
Foto 03: Pas gekiemde tomatenzaailingen 5 dagen na het zaaien. Niet alle rassen kiemen even snel. Na kieming moet je het glas verwijderen en de zaaikist meer in het zonlicht zetten. De temperatuur mag dalen tot 18-20°C. (Foto 9 maart 2013).
Foto 04: Er ontkiemen nog steeds tomatenzaden. Terwijl het buiten sneeuwt, staan de kiemplantjes binnenshuis aan een raam. (Foto maart 2013)
Foto 05: Foto van zaaikist genomen op 17 maart 2013 (Zaaidatum 4/3/2013). De meeste zaden staan al geruime tijd boven. Overdag wordt de zaaikist op een lichtrijke, warme plaats (serre/kas) geplaatst. 's Avonds wordt deze zaaikist opnieuw binnen in huis gebracht.

foto 06: Foto van zaaikisten genomen op 24 maart 2013 (De linkse kist is gezaaid op 9/3/2013. De zaaikist rechts werd gezaaid op 17/3/2013). De plantjes zijn voldoende groot op op te potten, maar door de nachtvorst moeten ze nog wat in de zaaikist blijven staan. Ook in de kas/serre is vriest het nu!

Foto 07: Jonge tomatenplantjes 'Black Cherry' (zwarte kerstomaat) opgepot op 29 maart 2013. Foto genomen op 31/3/2013. Bijna alle tomatenplantjes zijn opgepot en blijven 's nachts in de kas onder een plastiektunnel. Bescherming tegen de nachtvorst door afdekking met vliesdoek en noppenfolie.

ZAAITIJD VOOR TOMATEN.
De periode vanaf 10 tot 25 maart is meestal het beste.
Indien je meerdere tomatenrassen wil zaaien dan kan je het zaaien verdelen over twee of drie dagen. Je zaait bijvoorbeeld op 9, 16 en 23 maart. De vroegst rijpende en zelftoppende tomaten zaai je op de vroegste datum.
- Licht verwarmde kas, serre of veranda: zaaien tussen 5 en 10 maart (vroege teelt) of tot 15 april (voor late teelt in serre/kas).
- Koude kasteelt/ koude serreteelt: vanaf 10 tot 25 maart. (Planten: half april)
- Verlate teelt in kas/serre: 1 tot 15 april. (Planten 15-20 mei. Oogst vanaf 15 augustus)
- Openluchtteelt: vanaf 15 tot 30 maart.
- Potteelt van zelftoppende tomaten in openlucht: vanaf 5 tot 20 maart. Tot einde april of begin mei moet je de jonge planten in een vorstvrije kas, serre of veranda opkweken.

De meest aanbevolen zaaiperiode voor tomaten is tussen 10 en 30 maart.
Later zaaien (tot 15 april) kan ook, maar geeft in natte zomers kans op een misoogst. Indien je door omstandigheden toch later zaait, neem dan vroegrijpende en/of zelftoppende tomatenrassen.

BELANGRIJK VOOR EEN GOEDE KIEMING VAN DE TOMATENZADEN.
- Een gepaste, lichtvochtige of "handvochtige" zaaigrond ("Handvochtig" --> bij het vastnemen van een handsvol zaaigrond kan je er met enige moeite enkele druppels water uitknijpen)
- Voldoende lucht. Druk de zaaigrond niet te veel aan en maak hem niet te nat!
- Voldoende warmte. Een zaaitemperatuur van 20 tot 25°C is ideaal opdat de zaden op 4-8 dagen zouden kiemen. Bij een lagere temperatuur duurt het enkele dagen langer voor de zaden boven komen.
- Tomaten zijn donkerkiemers en er is voor de kieming geen licht nodig. De tomatenzaden worden afgedekt met een dunne laag (0,5 cm) gezeefde zaaigrond.
Dek de isomozaaikist (zaaipot) af met glas of plastiekfolie zodat de luchtvochtigheid zo hoog mogelijk is. De meeste tomatenrassen kiemen na 5-8 dagen en dan moet het glas of de plastiekfolie onmiddellijk verwijderd worden. De jonge plantjes moeten zoveel mogelijk licht krijgen! Inpotten kan gebeuren zodra het eerste echte blad verschijnt.

BENODIGDHEDEN OM TOMATEN TE ZAAIEN.
- Nieuwe (aangekochte) zaaigrond of zaai- en stekgrond.
- Zaaikistjes in piepschuim (isomo).
- Een fijne grondzeef.
- Een gieter met fijne broes ofwel een plantensproeier.
- Een aandrukplankje.
- Glas of plastiek om het zaaikistje af te dekken.

WAAR ZAAIEN?
Plaats de zaaikist (of zaaipot) tijdelijk op de warmste plaats in huis. vb. Vensterbank boven de verwarming, chauffagekelder, badkamer, ...
Bedek de zaaikist of zaaipot met glas of plastiek zodat de vochtigheid hoog blijft.

WERKWIJZE BIJ HET ZAAIEN IN EEN ZAAIKIST
Een oude zaaikist kan je best goed reinigen.
Vul de zaaikist ongeveer 1/3 met kleine kluiten. Daarna met de hand-verkruimelde (handvochtige) zaaigrond tot ca ¾ hoogte vullen.
Druk in de hoeken en aan de zijkanten de zaaigrond aan en wrijf de grond opnieuw gelijk.
Over de ganse oppervlakte licht “aandrukken” met alle vingers (“poezenpootjes”)
Neem een fijne grondzeef breng ca 1 cm fijne gezeefde grond aan in de kist.
Leg met een steunstokje de zaaigrond mooi gelijk.
Druk met een aandrukplankje de zaaigrond licht aan.
De helft van de zaden op een V-kaartje doen en mooi uitzaaien. De zaaikist ¼ draaien. De overige zaden op het V-kaartje doen en uitzaaien.
Zelf leg ik de tomatenzaden afzonderlijk uit, zodat ik ze kan tellen om het kiempercentage te weten. (Gebruik eventueel een natgemaakt stokje).
Licht aandrukken met een aandrukplankje.
Bedek de zaden met een dun laagje gezeefde grond (Maximum 0,5 cm)
De zaaikist met een gieter (fijne broes) of plantensproeier lichtjes nat maken. Gebruik water op kamertemperatuur.
Plaats de zaaikist op een warme plaats en leg bovenop de zaaikist een proper glas. Je kunt ook gaatjesplastiek of een dubbele laag vliesdoek over de zaaikst leggen.

ZORGEN NA DE KIEMING VAN DE TOMATENZADEN.
De kieming mag je verwachten na 4 tot 8 dagen en dan moet je het glas (of de plastiek) verwijderen. (Oudere tomatenzaden kiemen minder snel).
Geef de gekiemde zaden zoveel mogelijk licht door ze voor een raam of op een lichtrijke plaats (groeilamp?) te plaatsen.
De temperatuur mag dalen tot 18 - 20°C (16°). Bij goed weer moet je de zaaikist met gekiemde plantjes overdag in een koude kas/serre (veranda) zetten. 's Avonds breng je de kiemplantjes best terug binnenshuis.
Na ca 2 weken is het eerste echte blad zichtbaar en kunnen de plantjes afzonderlijk opgepot worden. Hiervoor kan je best voedselrijke (nieuwe) potgrond gebruiken.
Het uitplanten van de tomaten in kas (serre) en volle grond kan gebeuren vanaf half april tot einde mei. De oogst van de vroege rassen start einde juni en eindigt einde oktober met de late rassen.

BIJZONDERE TOMATEN ZAAIEN.
Er zijn tomatenrassen met bijzondere vormen, kleuren en smaken. Ongewone vlees-, ronde-, tros-, cocktail-, kers- en pruimtomaten kan je nu zaaien. Je kan zelf gele, oranje, bruine, zwarte, tweekleurige, gestreepte en zelfs blauwe tomaten zaaien!
Indien je geen tomaten zaait, maar ze liever als plantgoed aankoopt, dan ben je beperkt tot gangbare rassen (meestal hybriden), met een gewone smaak en vorm.
Indien je tomatenzaai mislukt, dan kan je in de maand april & mei op sommige tuinbeurzen ook bijzondere tomatenplanten bekomen (Zie NieuwsBrief). Je kunt na het (her)lezen van deze zaaitips ook opnieuw beginnen zaaien!

Hier wordt er in 2 x tomaten gezaaid.
Reeds gekiemd van de 1ste zaai (2 maart 2017) zijn Black Cherry, Banana Cream, (Cerise Jaune), Golden King, Herman's Yellow, Indigo Apple, Maja, Nadja, Napoli, Rosella Purple Dwarf, Whipper Snapper, Yellow Taxi. Het zijn vooral zelftoppende en vroege stamvormige rassen.
De reeds kiemde zaden worden overdag in de kas/serre geplaatst zodat ze veel licht krijgen en stevig kunnen opgroeien.
De 2de zaaiing is voorzien voor deze week.

WEBLINKS IVM TOMATEN.
Overzicht van bijzondere tomatenrassen (zwarte, bruine, witte, gele, oranje, rode en groene tomaten. Stamtomaten, struiktomaten, roma en kerstomaten).
Kenmerken van bijzondere tomatenrassen (A-M). (Rassenlijst A-M)
Kenmerken van bijzondere tomatenrassen (N-Z). (Rassenlijst N-Z)
TIP! foto's bijzondere tomatenrassen 2016.

Je kan dezelfde zaaimethode gebruiken voor het zaaien van paprika & peper. Omwille van de tragere kieming & groei zaai ikzelf die rond 15 februari. (Kiemtemperatuur 20-25°C)
Ook ananaskers (Physalis pubescens) kan NU zaaien zoals de tomaten.

LEZING/VOORDRACHT TOMATENTEELT.
Zondag 12 maart 2017 (10u) geef ik een voordracht “Tomatenteelt voor serre en openlucht”. Adres: De Zilverdraad, Doornikse Heerweg 113 B, B-9700 Bevere (Oudenaarde). Ge├»nteresseerden zijn welkom!
http://www.tuinhier.be/nl/activiteiten/112/oost-vlaanderen

Uitvoerige informatie over het zaaien, rassenkeuze, teelt en verzorging van tomaten kan je vinden in de "Groente & Fruit Encyclopedie".
Meer lezen over de Groente & Fruit Encyclopedie (Auteurs: Luc Dedeene & Guy De Kinder, Kosmos Uitgevers)
Meer teeltinformatie van tomaten en andere groenten lezen op plantaardig.com.

Maandelijks fruitnieuwtjes & tips ivm bijzondere tomaten ontvangen? Met data van plantenbeurzen waar je plantgoed van bijzondere tomaten kan bekomen. Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.
labels: tomaten zaaien, zaaien tomaten, bijzondere tomaten zaaien, tomaten voorzaaien, zaaien van tomaten