Druiventrosrups of vruchtbladrollers in druiventrossen.

Foto 01: larve (rups) van een trosrups in een druiventros van 'Hecker'.


Foto 02: larve en beschadigde druiventros. 1) Beschadigde bes 2) larve (rups)


Foto 03: cyclus van de druiventrosrups - vruchtbladroller bij druiven
KLIK OP DE AFBEELDING OM DEZE GROTER TE MAKEN!

BESCHADIGER:
Vruchtbladrollers, druiventrosrups (wormstekigheid): Clysia (Cochylis) ambiguella, Lobesia (Polychrosis) botrana en Eudemis (Eulia).
Franse benamingen: Cochylis et Eudemis of "Vers de la vigne".
Duitse benamingen: Einbindiger Traubenwickler (Heuwurm, Sauerwurm) en Bekreutzter Traubenwickler
Engelse benaming: Grapevine moth
Deze twee vruchtbladrollers ontwikkelen twee of soms drie generaties per jaar. De eerste generatie rupsen beschadigen de bloemtrossen, de tweede (en derde) generatie leven verscholen tussen de vruchttrossen en vreten aan de bessen.
De rupsen zijn zeer beweeglijk en bij aanraking of verstoring laten ze zich aan een draadje vallen.
De trosrupsen overwinteren als pop onder de schors van de druivelaar of op de gebinten. Ze zijn zeer winterresistent.

SYMPTOMEN:
De druiven worden samengesponnen en uitgevreten, waardoor meestal vruchtrot (Botrytis) volgt.
De trosrupsen maken vanaf einde juni tot bij de oogst kleine gaatjes in de bessen.
Elke vrouwelijke nachtvlinder kan vanaf april tot juli 80 - 100 eitjes leggen. Eerst worden bloemtrossen beschadigd en later de druiventrossen.

TIJDSTIP SCHADE:
Er zijn drie gevaarlijke periodes: tijdens de bloei, bij begin kleuren en in de rijpe druiven.

PREVENTIE:
Verwijder na de oogst alle losse schors, bladeren en verdroogde trossen. De nymfen/pop (cocons) zitten meestal onder losse schorsdelen.
De volwassen (nacht)vlinders leggen in de lente en zomer hun eitjes af. In kassen/serres kan er gaas voor de ramen en openstaande deuren gedaan worden zodat ze niet binnen kunnen.
Schade is ook te voorkomen door de druiventrossen tijdig (begin juli) in gaaszakjes te steken.
Ultraviolette lampen zouden ook bruikbaar zijn om deze kleine nachtvlinders te lokken.
Vooral verwaarloosde kassen/serres met druiven zijn een belangrijke bron van infectie. Verwijder druivelaars uit verwaarloosde serres/kassen!
Bij druivenrassen met loshangende bessen (losse trossen) is er minder schade dan bij gesloten trossen. Loshangende trossen hebben o.a. 'Muscat Bleu', 'Nelly' en 'Katharina'.
Waardplanten van de Lobesia b. opruimen: o.a. Parthenocissus q., Hedera helix, Cornus mas, Ribes nigrum, Ligustrum vulgare en Berberis sp.

BESTRIJDING:
Biologische producten op basis van Bacillius thuringiensis zouden ook een goed resultaat geven.

Een overzicht van mogelijke problemen bij druiven - Vitis vinifera .
Probeer wekelijks de druiventrossen te controleren op aantasting van trosrupsen, oorwormenvreterij en schimmelaantasting. Met een fijne schaar kan je voorzichtig de beschadigde bessen verwijderen.
Twee keer per maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.

Indian Summer bij uw fruitsoorten!

Foto 01: Vitis vinifera 'Esther' - Zeer vroeg rijpende druif 'Esther' (begin augustus 2011) voor openluchtteelt. Opvallende rode bladkleur vanaf midden (einde) augustus.

Foto 02: Amelanchier lamarckii - krentenboompje

Foto 03: Aronia - appelbes

Foto 04: Malus domestica 'Niedzwetskyana' - eetappel met bloedrood vruchtvlees (Rijk aan gezonde anti-oxidanten)

Foto 05: Siermalus - sierappel

Foto 06: Prunus PLUOT - Kruising van een Japanse pruim en een abrikoos

Foto 07: Ribes rubrum 'Rovada' - rode trosbes, rode aalbes (Jeneverbes)

Foto 08: Rubus fruticosus 'Chester Thornless' - Doornloze braambes

Foto 09: Rubus idaeus 'Polka' - herfstframboos

Foto 10: Vitis vinifera 'Katharina' - eetdruif, tafeldruif met roze blos (Rijptijd tussen half en einde september)
De "Indian Summer", een goudgele nazomer is voor velen het mooiste seizoen. Een aangename periode om nog even weg te dromen.
De fruittuin geeft de overgang van zomer naar herfst goed weer: sommige fruitsoorten staan beladen met kleurrijke bessen, terwijl andere met een opvallende herfstkleur pronken.
Kleurrijke bessen zijn o.a. laatrijpende rode bessen, braambessen, rode herfstframbozen, zwarte vlierbessen, druiven en laatrijpende blauwe bessen.
Een opvallende rode herfstkleur hebben druiven, appelbes (Aronia), krentenboompje (Amelanchier l.) en blauwe bessen. Fruitsoorten met een gele herfstkleur zijn o.a. frambozen, hazelaars, kiwi's, kiwibessen en perzik.
Zwaar beladen takken van sierappels zijn eveneens zeer aantrekkelijk.
Bloedrood vruchtvlees hebben de appelrassen 'Red Lane' en 'Niedzwetzkyana'. Appelsap van deze twee rassen heeft een opvallende rode kleur.
Ook de Pluots (kruising van abrikozen en Japanse pruimen) zijn erg kleurrijk en hebben rood-paars lekker vruchtvlees.
Meer lezen over de teelt en verzorging van deze kleurrijke fruitsoorten.
Uitvoerige informatie over het de rassenkeuze, teelt en verzorging van fruitsoorten kan u vinden in de "Groente & Fruit Encyclopedie".
Meer lezen over de Groente & Fruit Encyclopedie (Auteurs: Luc Dedeene & Guy De Kinder, Kosmos Uitgevers).
Druiventrossen kan je best eens controleren op schimmelaantastingen. Met een fijne schaar kan je slechte bessen verwijderen.
Kiwibessen kunnen een vroegtijdige bladvergeling hebben, waarna de bladeren afvallen.
Twee keer per maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.

Bijzondere bewaarbare tomaten die uzelf kan kweken.

De beste bewaring bekom je door de tomaten met het (ingekorte) steeltje omlaag te leggen in een (houten) kist. Een te lange steel kan hinderen bij het omlaag leggen.
De bovenkant van de tomaten (steelzijde) is steviger van structuur dan de onderzijde.

Foto 01: optimale bewaarstand van laatrijpende en van groene (geplukte) tomaten.


Foto 02: 'Aviro'

Foto 03: 'Black Zebra'

Foto 04: 'De Berao'

Foto 05: 'Granny Smith', de langst bewaarbare tomaat.

Foto 06: 'Kumato'

Foto 07= 'Sprite'

Foto 08: 'White Tomesol'

Foto 09: Bijzondere kleuren, vormen en smaken van tomaten in 2011.

De meeste gewone tomatenrassen (Lycopersicum esculentum cv's) zijn maar beperkt houdbaar in de kelder.
In de koelkast bewaarde tomaten verliezen hun bijzondere smaak en geur.
Sommige tomatenrassen bevatten minder water, meer droge stof en zijn verschillende weken tot soms maanden te bewaren bij een (kelder)temperatuur (3 tot 7°C.).
Iets onrijp geplukte tomaten bewaren meestal beter dan rijpe (malse) tomaten.
Ook zijn er een aantal tomatenrassen die wekenlang in rijpe toestand mogen blijven hangen en hun smaak grotendeels behouden.
Dank zij de droge, warme nazomer kunnen de laatste tomaten goed afrijpen aan de plant. Vruchten die rijp worden aan de plant zijn beter van smaak dan onrijpe (groene) vruchten die binnen narijpen.
In openlucht en onder plastiekkappen kan u nu alle groene tomaten afplukken en binnen laten narijpen. Leg de geplukte vruchten niet in de volle zon, want dan kunnen ze verhitten. Door enkele rijpe appels bij groene tomaten te leggen kan de rijping versneld worden. De smaak van groene vruchten die binnen narijpen is minder goed dan vruchten die op de plant rijpen, maar voor saus en soep is dat geen probleem.


Een overzicht van enkele interessante, goed te bewaren tomatenrassen:
Aviro: oranje ovale Romatomaat. Zoet en sappig met aangenaam wortelachtig aroma.
Black Zebra: zwartrood gevlekte cocktailtomaat.
Brandywine Yellow: oranjegele platronde vleestomaat met zeer zoet en aromatisch vruchtvlees.
Brandywine Red: rode, platronde vleestomaat met zoet, sappig en aromatisch vruchtvlees
De Berao: Rozerode tot rode pruimvormige Romatomaat (Coctail). Goed productief.
Dix Doigts de Naples (en de meeste andere Roma-cv's): rode Romatomaat. Bijzonder productief. Vooral geschikt voor verwerking en om te drogen.
Granny Smith: Groengele, stevige vleestomaat. Platronde vorm en middelgroot. Krokant, stevig en zoet vruchtvlees. Verschillende maanden te bewaren.
Kumato: bruinzwarte dikke vleestomaat. Zeer stevig vruchtvlees. Goed bewaarbaar.
Sprite: Rood, romavormig kerstomaatje. Zoet, mooi en lekker snoepgoed. Gezonde groei en bijzonder productief.
White Tomesol: Ivoorwitte platronde vleestomaat. Mooie decoratieve tomaat met verfrissende smaak.
Zapotec Pink Ribed: Een rozerode, geribde pepervormige vleestomaat. Laat rijpend ras. Zeer zoet, weinig sap en weinig zaden.

Vanaf begin oktober kunnen er zaden geruild worden van deze bijzondere tomatenrassen.
Meer lezen over bijzondere (zaadvaste) tomatenrassen.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM BIJZONDERE TOMATEN:
Bijzondere tomatenrassen (zwarte, bruine, witte, gele, oranje, rode en groene tomaten). Stamtomaten, struiktomaten, roma en kerstomaten Overzicht van bijzondere tomatenrassen.
Geen natte voeten (wortelkluit) voor tomatenplanten in potten en kuipen!
Tomatenplanten met abnormale bladverkleuringen.
Kleine tomaten zijn erg lekker. Kers- en snoeptomaten met bijzondere smaak en kleur!
Tomaten die groen blijven? Rijping van tomaten bevorderen.
Tomatenplanten zonder bloemen? Veel bladeren en weinig of geen bloemen?.
Tomatenplanten met veel bloemen en toch weinig vruchten? Veel bloemen en toch weinig of geen vruchten?.
Pruim- en eivormige tomaten. Romatomaten van klein tot groot.
Tomatenbladeren met geelbruine bladvlekken (bladvlekkenziekte - Fulvia fulva).
Tomatenbladeren met zwarte of zwartbruine bladvlekken en zwarte randen (tomatenplaag, Phytophtora infestans).
Tomatenvruchten met droge bruine vlek onderaan --> neusrot.
Tomatenvruchten met droge witbruine vlek bovenaan (zonnebrand).
Bijzondere kleuren en smaken. Tweekleurige tomaten zijn mooi en lekker!
Vroegrijpende struiktomaten in openlucht. Zelftoppende tomaten onder plastiekkappen.
Vroegrijpende stamtomaten in kas of serre.
Vroegrijpende pottomaten (zelftoppend) in openlucht.
Vroege stamtomaten in openlucht plukken!
Zaadwinning van tomaten om volgende jaren te zaaien. Tomatenzaden laten gisten geeft een betere kieming!
Zelftoppende of struikvormige tomaten niet dieven!
Zwarte en bruinzwarte tomaten zijn mooi en lekker.
Er zijn honderden verschillende oude tomatenrassen. Fotoreportage van bijzondere tomaten (Zie album 2011).
Groente- en fruit Encyclopedie met uitvoerige informatie over het zaaien, rassenkeuze, teelt en verzorging van tomaten.
Meer lezen over de Groente & Fruit Encyclopedie (Auteurs: Luc Dedeene & Guy De Kinder, Kosmos Uitgevers)

Bij het opruimen van de tomatenplanten kan u best zoveel mogelijk intacte wortels uitgraven, de wortels afspoelen met water en controleren op aantasting van kurkwortel. Gezonde wortels zijn mooi wit of witgeel. Bruine of donkerbruine wortels met barstjes wijzen op aantasting door de kurkwortelschimmel. Planten met kurkwortel vertonen tijdens de groeiperiode een zwakke groei, verwelkte bladeren en meer
neusrot.
Meer teeltinformatie van tomaten en andere groenten lezen op plantaardig.com. http://www.plantaardig.com/
Twee keer per maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.

Driebladige citroen in de siertuin (Poncirus trifoliata).

Foto: Poncirus trifoliata, een kegelvormige driebladige en winterharde citroenboom. De piramidaalvormige plant op de foto is ca 2,50 meter hoog en onderaan ca 1 meter breed.
Met dank aan Stefaan Swyngedauw voor het terbeschikking stellen van de mooie foto's!

Poncirus trifoliata (= driebladige wilde citroen) is geschikt als vrijgroeiende struikvorm {solitair} en als dichtgroeiende haag in de siertuin.
De opvallende, geurende vruchten zijn erg aromatisch.
Deze bijzondere gedoornde (sier)fruitsoort is weinig vatbaar voor ziekten, maar vraagt wel een beschutte, warme standplaats.
Een goede beschutte standplaats is nabij een muur die bescherming geeft tegen noorden- en oostenwind.
Op een geschikte plaats in volle grond kan deze sierlijke fruitstruik een hoogte van 2-4 meter bereiken.
Momenteel (einde september) zijn de opvallende vruchten nog niet rijp.

De rijpe vruchten zijn bruikbaar om te verwerken in combinatie met andere vruchten zoals kweeperen, peren en appels. Voor verse consumptie zijn de vruchten niet geschikt.
De zaden kunnen gemakkelijk uitgezaaid worden en de zaailingen zijn later bruikbaar als onderstam voor diverse Citrus-soorten.
Meer lezen over de wilde citroen, driebladige citroen of Poncirus trifoliata.
Twee keer per maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.

Appels met kurkstip (bruine ingezonken vlekken)?

Bruine kurkplekjes op de appels net onder de schil, vooral aan het neuseinde en dikwijls ook wat dieper in het vruchtvlees.
Kurkstip of stip is een fysiologische ziekte die veroorzaakt wordt door calciumtekort in de vruchten.

Niet alle rassen zijn even gevoelig:
Zeer vatbaar zijn 'Cox's O.P.', 'Schone van Boskoop' en 'Boskoop'-mutanten. Andere rassen kunnen ook kurkstip krijgen.
Weinig vatbaar is 'Holsteiner Cox's'.
Hoe voorkomen?
- Plant geen gevoelige appelrassen op zandgrond.
- Voeg bij het planten van appelbomen op zandgrond wat klei toe in de plantput.
- Laat de vruchten niet te dik worden op jonge bomen.
- Zorg dat er geen kalktekort is in de grond.
- Bespuitingen met calciumhoudende producten.
- Geef niet te veel kaliummeststoffen.
- Probeer niet te veel gras te mulchen op de boomstroken.

Meer lezen over kurkstip op appels (Malus domestica).

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM APPELBOMEN - MALUS DOMESTICA:
Appels en peren optimaal bewaren.
Bestuiving bij appelbomen is belangrijk.
Eenvoudige wintersnoei van appelbomen.
Fruitmot of appelmade bij appels.
Nabloei verwijderen bij appelbomen.
Optimale plantafstand voor appelbomen.
Plukken van herfstappels.
Santana, een allergie-arme appel.
Schurftinfectie (schimmelziekte) op appelbomen.
Snoeien van appelbomen 'Jonagold' en 'Jonagored'.
Vroege zomerappels rijp in juli.
Vruchtrot - Monilia voorkomen.
Vruchten uitdunnen bij appelbomen in juni.
Wortelsnoei bij appel- en perenbomen.
Zomersnoei bij appelbomen.

Uitvoerige informatie over het de rassenkeuze, teelt en verzorging van appelbomen kan u vinden in de "Groente & Fruit Encyclopedie".
Meer lezen over de Groente & Fruit Encyclopedie (Auteurs: Luc Dedeene & Guy De Kinder, Kosmos Uitgevers)
Twee keer per maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.

Kleinfruithaag voor natte gronden?

Op een zonnig gelegen perceel dat in de winter te nat is toch kleinfruit planten?
De meeste fruitsoorten verdragen niet goed te natte grond, zelfs niet in de winter. Toch zijn er enkele uitzonderingen die toch een goede kans op overleven hebben, nl. braambessen en herfstframbozen. Andere fruitsoorten die ook wat nattere grond verdragen zijn kweeperen en vlierbessen.
Wil je nog meer (klein)fruitsoorten planten dan kan je best de grond op een heuveltje leggen en op het hoogste punt de kleinfruitsoorten planten. Een rond gelegd plantbed van ca 2 (3) meter breedte is goed, zodat het water goed weg kan lopen van de plantenwortels.
Indien er harde (ijzer)lagen in de grond voorkomen dan kan je best met een grondboor die harde lagen doorbreken en die boorputten dan opvullen met grof zand.
Als de grond goed ontwaterd is dan kan je ook druiven, kruisbessen en trosbessen (witte, roze en rode) planten.

Tip: Zet nu reeds boompalen 3 meter van elkaar op een mooie rij. Die boompalen zijn minstens 2,50 meter lang en worden 60 cm diep in de grond geplaatst. Maak geplastificeerde draden horizontaal vast aan die palen op een onderlinge afstand van ca 50 cm. Aan die draden plant je vanaf november uw kleinfruit op een onderlinge afstand van 35 (50)cm.

Nuttige link over fruithagen.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM KLEINFRUIT:
Aanbevolen plantafstanden voor kleinfruit en fruitbomen.
Herfststekken van kruisbessen/stekelbessen (Ribes uva-crispa).
Bladval bij kruisbessen (Ribes uva-crispa).
Vroegtijdige bladval bij kleinfruit en fruitbomen.
Barsten van bessen en vruchten na regen.
Taybessen en braambozen oogsten in juli.
Kruisbessen/stekelbessen oogsten in juni en juli.

Zware (klei)gronden zijn meestal niet geschikt om blauwe bessen te planten, tenzij je jaarlijks veel organisch materiaal kan toevoegen (hakselhout). Zwarte trosbessen zijn minder geschikt om te planten in een haag omdat ze een jaarlijkse vervangingssnoei nodig hebben.
Twee keer per maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.

Santana, AllergieArme-appel voor biologische teelt.

Malus domestica 'Santana', is een schurfttolerant en zeer productief appelras. Zo’n 2% van de mensen in Noord- en Midden-Europa heeft last van appelallergie. Uit onderzoek blijkt dat ongeveer driekwart van deze groep wel 'Santana' wil eten omdat allergische reacties bij hen achterwege blijven na het eten van deze appel.
Naast het voordeel voor mensen met een appelallergie heeft Santana meer voordelen: Santana is een zeer milieuvriendelijk te telen appelras. In kwetsbare gebieden (veel sloten, geen windhagen) is de milieudruk op het oppervlaktewater als gevolg van appelteelt vaak groot. Met de teelt van 'Santana' is deze milieudruk sterk te reduceren. Dit omdat het ras schurfttolerant is en minder vatbaar voor vruchtboomkanker en roze appelluis.
'Santana' wordt begin september gepluk. Appels die later worden geplukt smaken beter, maar zijn niet meer bewaarbaar en moeten direct opgebruikt worden.
Kenmerken van 'Santana' een allergiearme appel.
Plukken van herfstappels.
Plukken van bewaarappels/winterappels (Malus domestica cv's).

Twee keer per maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.