Teelt, snoei en verzorging van fruitbomen, druiven, kleinfruit, noten en bijzondere fruitsoorten. Bijzondere tomaten. Volgtip: www.fruitabc.be

donderdag 25 augustus 2011

Snoeien van zure kersen of kriekenbomen (Prunus cerasus).


Zure kersen zijn ook geschikt als leivorm. (Foto "Museumtuin te Gaasbeek")

Op gesnoeide kersenbomen zijn de krieken dikker en rijpen gelijkmatiger.
Ongesnoeide bomen zijn moeilijker te plukken.
Door te snoeien kan men een hogere plukprestatie verkrijgen.
Oudere bomen blijven langer gezond en vruchtbaar.
De zure kersenbomen zijn minder vatbaar voor bloesemmonilia, een gevreesde taksterfteschimmel bij zure kersen.
Het is gemakkelijker de bomen te beschermen met een net tegen de vogels.
Door regelmatig zieke twijgen (Monilia) weg te knippen, voorkomt men verdere uitbreiding en afsterven van de zure kersenboom.
Verwijder ook alle beschimmelde en verdroogde vruchten die nog in de boom hangen.

De maand augustus is bijzonder geschikt om kriekenbomen (zure kersen) te snoeien.
Meer lezen over het snoeien van zure kersen (kriekenbomen).
Zoete kersen (Prunus avium kunnen nu ook gesnoeid worden. Meer lezen over het snoeien van kersenbomen.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM KERSEN:
Bacterieziekte op steenfruit (gomvorming).
Bloesem- en taksterfte (Monilia) bij zure kersen.
Bestuiving bij zoete kersenbomen is belangrijk.
Kersenhappening en Dag Van De Kers.
Kersenvlieg maakt kersen oneetbaar.
Plukken van zoete kersen.
Plukken van zure kersen of krieken.
Snoeien van zure kersenbomen in juli.
Vruchtrot bij kersen.
Zoete kersenbomen snoeien en uitbuigen.
Zure kersenbomen of kriekenbomen planten.
Zure kersenbomen of kriekenbomen zijn zelfbestuivend.

Twee keer per maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.

woensdag 24 augustus 2011

Gevaar voor valse meeldauw bij bramen (Rubus fruticosus cv's).


De valse meeldauwschimmel of Peronospora rubi (EN: downy mildew) ontstaat vooral na regenachtig (en koud) weer. Deze "natweer-schimmelziekte" komt enkel op bramen voor.

Een regenrijke periode en een te gesloten gewas kan meer aantasting geven van valse meeldauw.
De meeste bramenrassen zijn vatbaar voor valse meeldauw. Nieuwe rassen zijn soms ziektetolerant, maar vraag het bij aankoop toch even na!
De eerste aantasting gebeurt in het voorjaar of is via overwintering al aanwezig.
SYMPTOMEN:
Op de bovenkant van bladeren ontstaan witgele vlekken, die later geel en vervolgens bruin worden. Aan de bladonderzijde is een grijswit schimmelpluis. Aan de onderkant van het blad zitten plekken met pluizige grauwwitte schimmelgroei. De infectie kan zich uitbreiden, waardoor grote stukken of zelfs een heel blad kunnen paars verkleuren en afsterven. Later ontstaan er bruine, verdroogde bessen. Vochtige omstandigheden zijn nodig om te kunnen ontkiemen. (= nat weerschimmel).
De aantasting ontstaat meestal onderaan de planten omdat het daar erg vochtig blijft.
De symptomen van valse meeldauw (Peronospora rubi) kunnen verward worden met die van echte meeldauw. Bij echte meeldauw zit de schimmel op de bovenzijde van het blad.
Meer lezen over bramen.
PREVENTIE:
- Voorkom opspattend water
- Zorg dat de bladeren na regen zo snel mogelijk opdrogen.
- Planten in de kas probeer je zoveel mogelijk droog te houden. Voldoende luchten en indien nodig 's morgens water geven, zonder de planten nat te maken. (Bij voorkeur met een druppelleiding water geven)
- Afgevallen bladeren verwijderen.
- Aangetaste scheuten worden in de winter verwijderd.
- Verwijder regelmatig het onkruid.
- Bewerk regelmatig de grond, zodat er geen plassen blijven staan.
- Plant op een ruime afstand.
- Beperk het aantal scheuten per strekkende meter tot 5 stuks.
- Werk niet in een nat gewas want dan is er meer infectie.
- Wilde bramen in de omgeving kunnen voor extra infectie zorgen.

Valse meeldauw kan ook voorkomen op aardappelen, tomaten, Buddleja, Rosa, Viburnum en Vitis. Elke valse meeldauwschimmel heeft zijn eigen waardplant of heeft een groep van waardplanten. (Valse meeldauwschimmel van bramen tast geen druiven aan en omgekeerd gebeurt dit ook niet.)
Het is niet altijd eenvoudig om ziekten en plagen op cultuurplanten te determineren.
Een overzicht van nuttige weblinks plantenziekten en plagen: diagnose, voorkoming en biologische bestrijding bij fruit, groenten en sierplanten.
Op bramen kan er ook echte meeldauw voorkomen, maar dit is eerder een "droogweer-schimmel".

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM BRAMEN:
Bloei en oogst verlaten van bramen.
Bramen vermeerderen met topafleggen en zomerstekken.
Fruitsoorten geschikt voor natte gronden.
Bramen en taybessen snoeien en leiden aan draad.
Leifruit van bramen, taybessen en frambozen.
Rode vruchtenziekte (mijt) op bramen (Rubus fruticosus).
Topafleggen van bramen en taybessen.
Valse meeldauw (Peronospora rubi) op bramen - Rubus fruticosus.
Rubus index: bramen, frambozen, taybessen en Japanse wijnbessen.
Zomersnoei bij bramen (Rubus fruticosus).

Uitvoerige informatie over het rassenkeuze, teelt en verzorging van bramen kan u vinden in de "Groente & Fruit Encyclopedie".
Meer lezen over de Groente & Fruit Encyclopedie (Auteurs: Luc Dedeene & Guy De Kinder, Kosmos Uitgevers)

Twee keer per maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.

dinsdag 23 augustus 2011

Walnoten/ okkernoten met blad- en vruchtschimmelziekten?



Niet alle walnotenrassen zijn even gevoelig aan schimmelziekten en bladval!
Plant geen walnoten/okkernoten op natte gronden.
Oudere notenrassen zijn dikwijls vatbaar voor bacteriebrand, brandvlekkerigheid en schaalgebreken. De heel dikke zgn. paardennoten zijn meer vatbaar.
Ruim bij een aantasting door bladschimmels de afgevallen notenbladeren en vruchten goed op om nieuwe infectie te voorkomen. (Juglans regia - gewone walnoot of okkernoot) Sommige okkernotenzaailingen zijn bijzonder vatbaar voor bladschimmels en bacterieziekten.

Blad- en vruchtvlekkenziekten van okkernoot kan o.a. 2 oorzaken hebben:
1) Bacteriebrand - Bacterial blight:
Xanthomonas campestris pv. juglandis(Pierce) Dye
Pseudomonas (Xanthomonas) juglandis.

Op de bladeren van okkernoot/ walnoot komen kleine bruine vlekjes, bij sterke aantasting is er bladval.
Op de bolsters ontstaan zwarte natte rottige vlekken. Bij vroege zomerinfectie dringen de bacteriën door de schaal zodat de noot rot en verslijmt (= natrot).

2) Brandvlekkerigheid/ Bladvlekkenziekte of Antharacnose bij Juglans
Gnomonia leptostyla (con. v. Marssonia juglandis).
Zowel op de bladbovenzijde als op de onderzijde zijn er vrij grote, soms zwarte hoekige vlekken. Het zieke notenblad vergeelt en valt vroegtijdig af.
Op de scheuten en bolsters ietwat ingezonken scherpbegrensde bruine vlekken. De noot zelf kan ook soms bruin worden en verdrogen (= droogrot).
Preventie:
Ruim na het vallen van de bladeren (en de zieke vruchten) alles goed op en vernietig ze of composteer ze. Gebruik deze compost NIET opnieuw in de omgeving van notenbomen!

Meer lezen over blad en vruchtvlekkenziekte bij walnoten (okkernoten).
De walnootgalmijt kan soms bladmisvormingen (bobbels) veroorzaken. De gevolgen hiervan zijn erg beperkt.
Meer lezen over de walnotengalmijt of viltmijt.
Op andere plantensoorten kunnen er enigszins gelijkende bladschimmels voorkomen.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM WALNOTEN - OKKERNOTEN (Juglans regia)
Bladvlekkenziekte (schimmelziekte) op walnoten (Juglans regia).
Blad- en vruchtschimmels op walnoten/okkernoten (Juglans regia).
Noten index: walnoten, hazelnoten, amandelnoten en tamme kastanje
Optimale plantafstanden voor noten.
Walnootgalmijt of okkernootviltmijt op walnoten (Juglans regia).
Walnoten zijn goed voor hart en bloedvaten!.
Walnoten/okkernoten verzamelen en snoeien (Juglans regia).
Walnoten verzamelen in de herfst (Juglans regia).
Ziekten en plagen bij walnoten (Juglans regia).
Ziekten en plagen op fruit-, groente- en sierplanten.

Twee keer per maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.

maandag 22 augustus 2011

Aardbeien nu dringend planten (Fragaria x ananassa cv's)!


Aardbeien planten op waterdoorlatende zwarte folie voorkomt onkruidgroei.


Emmerteelt met doordragende planten.


Doordragende aardbei 'Mara des Bois'.
KLIK OP DE FOTO'S OM DEZE GROTER TE MAKEN!

Aardbeiplanten mogen niet langer dan twee jaar op hetzelfde perceel staan. Oudere planten geven veel kleine vruchten en worden meer aangetast door schimmels en insecten (o.a. taxuskever).
Eenmaaldragende aardbeirassen of junidragers (o.a. 'Elsanta', 'Korona' en 'Gorella') plant je bij voorkeur tussen begin juli en half augustus. Frigoplanten kunnen in het vroege voorjaar ook geplant worden. Op tijd geplante aardbeien kunnen tot 500 gr vruchten per plant dragen, terwijl een late planting een lagere productie per plant geeft.
Doordragende of dagneutrale rassen (o.a. 'Rapella', 'Selva' en 'Ostara') kunnen geplant worden tijdens de maanden maart, april, juli, augustus of september. Vroeg planten kan in het najaar al een eerste oogst geven. Bij de in het voorjaar geplante doordragers worden de eerste bloemen verwijderd om een goede beworteling te krijgen.
In de rij mogen ze op 25-35 cm geplant worden. Tussen de rijen kan je een afstand van 50-60 cm nemen. Door ruim te planten kunnen de aardbeiplanten na regen sneller opdrogen, zodat ze minder vatbaar worden voor schimmelziekten.

Aardbeien kan je ook planten in emmers. Plant vier tot vijf planten per 10 liter pot. Plaats de planten langs de rand een beetje schuin zodat het hart van de plant naar de buitenzijde gericht is. Zorg voor een goede ontwatering, want te natte grond geeft wortelschimmels!
Als voorteelt zijn gezaaide prei, vroege ajuin, erwten, struikbonen en tuinbonen/ labbonen geschikt.

Verschilpunten tussen eenmaaldragers en doordragende aardbeien?
EENMAALDRAGERS OF JUNIDRAGERS:
Geven maar één keer per jaar bloemen en vruchten.
Te planten tussen 10 en 15 (20) augustus.
Bloemen worden inwendig aangelegd in september.

DOORDRAGERS OF DOORDRAGENDE AARDBEIPLANTEN:
Deze geven meerdere keren per jaar bloemen en vruchten.
Planten in september ofwel in het voorjaar (maart).
Bloemstengels wegnemen tot einde mei.
Vruchten vanaf (einde) juni-juli tot oktober.
Vanaf juli tot half augustus de bloemstengels met nog 2-3 kleine (resterende) vruchtjes wegknippen --> doet nieuwe bloemstengels ontstaan.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM AARDBEIEN:
Aardbeien stekken in juni en juli.
Bemesten van kleinfruit.
Bescherming tegen felle zon aanbrengen.
Dag van de aardbei in Pamel.
Tips om water te geven bij droogte.
Vraatschade van de taxuskever.
Vraatschade van taxuskever aan kuipplanten (Aardbeien in pot).

Uitvoerige informatie over het zaaien, rassenkeuze, teelt en verzorging van aardbeien kan u vinden in de "Groente & Fruit Encyclopedie".
Meer lezen over de Groente & Fruit Encyclopedie (Auteurs: Luc Dedeene & Guy De Kinder, Kosmos Uitgevers)
Meer teeltinformatie van aardbeien en groenten kan u lezen op plantaardig.com

zondag 21 augustus 2011

Druiven: Lamsteligheid en verdroogde bessen.



UITZICHT BESCHADIGING:
Bij lamsteligheid verkurken sommige bessensteeltjes en verdrogen sommige bessen. Doordat de steeltjes verdrogen kan het sap niet meer doorstromen tot bij de bessen. De aangetaste bessen hebben een zure smaak.
Meestal begint dit probleem bij het begin van de rijping.
MOGELIJKE OORZAKEN:
- Lamsteligheid komt vooral voor in kassen (serres) door een te hoge zoutconcentratie in de grond (Meestal door te veel kaliumrijke meststoffen te geven).
- Te lage luchtvochtigheid (te droge lucht)
- Te felle zoninstraling en te hoge temperatuur in de kas (serre)
- Onvoldoende opneembaar water in de grond.
- Lamsteligheid komt vooral voor in kassen (serres) door een te hoge zoutconcentratie in de grond (Meestal door te veel kaliumrijke meststoffen te geven).
- Magnesiumgebrek of een te hoog kaliumgehalte. Een juiste verhouding tussen magnesium en kalium is belangrijk.
- Onvoldoende ontwikkeld wortelgestel, terwijl de bladeren teveel water onttrekken.
- Langdurige droogte, gevolgd door veel regen.
- Wortelsterfte of wortelbeschadiging door o.a. woelratten
- Onvoldoende humus in de grond
- Te lange okselscheuten (dieven)
PREVENTIE:
- Probeer bij lamsteligheid meer water te geven, een hogere luchtvochtigheid te houden en in de voormiddag de grond onder de druiven vochtig te maken.
- Verhoog het humusgehalte van de grond door een flinke mulchlaag op de grond te leggen.
- Breek regelmatig enkele okselscheuten weg, maar zorg dat de trossen niet volledig in de zon hangen!
- Zorg voor een luchtig gewas. In de omgeving van de trossen kan men vanaf de rijping begint (half augustus?) 1 of 2 bladeren. (Neem niet teveel bladeren weg --> gevaar voor zonnebrand)
- Het spuiten van de bladeren van een bladvoeding met magnesium (kieseriet, bitterzout) kan ook helpen om lamsteligheid te voorkomen.
- Geef een evenwichtige bemesting in het voorjaar. Geef niet teveel stikstof.
- De druivenrassen 'Frankenthal', 'Riesling', 'Optima' en 'Dornfelder' zijn meer vatbaar voor lamsteligheid.

Meer lezen over zonnebrand, besverbranding en bruine gerimpelde bessen bij druiven.

Verwarring is mogelijk met besverbranding door de zon. Meer lezen over besverbranding op druiven.
Soms kunnen er ook andere problemen voorkomen op druiven zoals bladverkleuring, bladval, meeldauw, ... Meer lezen over plantenziekten en plagen bij druiven (Vitis vinifera).

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM DRUIVEN:
Bladvergeling of chlorose bij druiven (Vitis vinifera).
Druivenbladgalmijt of pokkenmijt geeft pokachtige bladeren.
Druivenplanten zonder trossen of trossen met weinig bessen.
Druiven-okselscheuten inkorten of verwijderen?
Druiventrossen controleren en opkuisen.
Druiventrossen beschermen tegen vogel- en wespenvraat (trosnetzakjes).
Druivenrassen bij de oogst (Vitis vinifera cv's .
Echte meeldauw (schimmelziekte) - Oidium op druivenbladeren en trossen (bladbovenzijde).
Lamsteligheid en verdroogde bessen.
Lekkere tafeldruiven in openlucht telen.
Oogsten van druiventrossen in openlucht.
Vroege ziektetolerante tafeldruiven/dessertdruiven in openlucht kweken.
Pitloze druiven planten in tuin of kas/serre.
Teeltwerkzaamheden bij druiven.
Valse meeldauw (schimmelziekte) - Peronospora viticola op druiven ("natweerschimmel").
Ziekten, plagen en gebrekziekten bij openluchtdruiven.
Ziekten en plagen (overzichtstabel).
Zomersnoei bij druiven geeft grotere bessen.
Zomersnoei bij druiven geeft grotere bessen.
Zonnebrand en besverbranding kan je voorkomen.
Groente- en fruit encyclopedie met info over rassenkeuze, teelt en verzorgingt van druiven..

Ook andere fruitsoorten zijn soms gevoelig voor zonnebrand. Vooral sommige appelrassen kunnen hiermee problemen hebben.
Meer lezen over zonnebrand op appelbomen.
Meer lezen over plantenziekten en plagen op fruit-, groente- en sierplanten.

Twee keer per maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.

zaterdag 20 augustus 2011

Veel schade van de pruimenmot of pruimenmade (Grapholita funebrana)!



KLIK OP DE 2 AFBEELDINGEN OM DEZE TE VERGROTEN!

De pruimenmot/ pruimenmade (Grapholita funebrana, syn. Cydia funebrana) kan op halflate en late pruimenrassen veel schade veroorzaken. De vruchten bevatten boorgangen en roze rupsen.
Aangetaste vruchten zijn te herkennen aan een harsachtig druppeltje op de plaats waar de larve de vrucht heeft verlaten. Aangetaste vruchten rijpen ook vroeger af.
In de maand mei worden de eitjes afgelegd op de vruchtschil. Tussen half juli en einde augustus zijn er volwassen pruimenmotten van de tweede generatie die opnieuw eieren afzetten.

Feromooncapsules in een lijmval kunnen in de periode van de eiafzetting in de boom gehangen worden (Vanaf mei tot einde augustus). Deze capsules bevatten een geurstof die de pruimenmot lokt.
Lees ook vorige fruitblog van 14 mei over de pruimenmot of pruimenmade.
De schade van de pruimenmot lijkt enigszins op de schade van de pruimenzaagwesp.
Meer lezen over de pruimenmot/ pruimenmade - Grapholita funebrana, syn. Cydia funebrana.
Behalve pruimenmot en pruimenzaagwesp kunnen er soms ook nog andere plagen of ziekten voorkomen.
Meer lezen over ziekten en plagen op fruit-, groente- en sierplanten.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM INSECTEN OP PRUIMENBOMEN:
Plantenziekten en plagen op fruitsoorten.
Plantenziekten en plagen op steenfruit (Prunus-soorten).
Schade van de pruimenmot voorkomen in mei.
Schade van de pruimenmot beperken in april.
Veel schade van de pruimenmot/pruimenmade aanwezig (juli).
Pruimenzaagwesp doet veel vruchtjes afvallen (mei).
Schade van de pruimenzaagwesp kan je NU beperken (april).
Boorgaten van de ongelijke houtkever in stam en takken.
Wespenval maken om wespen te vangen.
Schuilplaatsen voor (de nuttige) oorwormen maken.

Twee keer per maand fruitnieuwtjes ivm praktische werkzaamheden ontvangen? Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.

vrijdag 19 augustus 2011

Productieve late pruimenrassen die rond deze periode rijp zijn.



'Warwickshire Drooper', een laatrijpende gele pruim die meestal zeer productief is.



'Victoria' (syn. Queen Victoria, Reine Victoria), een zeer productieve koninginnepruim. Bijna jaarlijks verzekerd van aantrekkelijke vruchten!

Steengoed met steenfruit! Bij sommige fruitliefhebbers valt de oogst van de pruimen tegen.

Een tegenvallende oogst kan verschillende oorzaken hebben:
- Een laat productief en sterkgroeiend ras aangeplant
- Geen of onvoldoende bestuiving van een ander pruimenras in de omgeving.
- Slecht weer tijdens de bloei (regen of vorst)
- Te sterke groei door verkeerde snoei of te sterke bemesting
- Veel schade door wespen of vogels
- Veel uitval door "wormpjes" of maden van de pruimenmade en pruimenzaagwesp
- Veel vruchtrot (Moniliaschimmel).

De laatrijpende pruimenrassen 'Victoria' (syn. 'Reine Victoria', 'Queen Victoria') en 'Warwickshire Drooper' rijpen einde augustus - begin september.
Het zijn beide zelfbestuivende pruimenrassen die geen extra bestuiver nodig hebben.
Een nadeel van deze rassen is dat deze bomen meestal té productief zijn en veel dunwerk vragen. Ook moeten deze bomen op een zonnige standplaats staan. In Nederland kan de rijping van Warwickshire Drooper mogelijk te laat komen.
'Victoria' is bij de meeste boomkwekers gemakkelijk te bekomen. 'Warwickshire Drooper' is vermoedelijk moeilijk te vinden.

Andere interessante late pruimenrassen zijn o.a. 'Altesse Simple'-typen (Blauwe kwetspruimen) en 'Sainte Catharine' (geel)

Gebruik van de vruchten:
- Mits goed gedund: eetpruimen voor verse consumptie. Ook zeer geschikt om te verwerken tot confituur/ jam.
- Indien niet of onvoldoende gedund: verwerking tot confituur/ jam.
De onrijpe vruchten zijn zeer geschikt om te verwerken tot confituur!
De stenen zitten goed los in de vruchten, waardoor ze gemakkelijk te gebruiken zijn voor confituur (jam) of om in te vriezen.

Kijk uit bij de pluk van pruimen, want de wespen lusten ook wel zoete vruchten! Verwijder ook alle beschadigde en beschimmelde vruchten.

Meer lezen over pruimenrassen, pruimenbomen, snoei, bestuiving en verzorging.
Snoei 'Victoria'-pruimenbomen zo weinig mogelijk! De bomen zijn erg gevoelig voor de loodglansschimmel als ze in de winter worden gesnoeid.
Afgebroken takken en steilgroeiende takken of twijgen kunnen best direct na de oogst verwijderd worden.
Meer lezen over het snoeien van fruitbomen en fruitsoorten.

NUTTIGE WEBLINKS OP DEZE BLOG IVM PRUIMENBOMEN:
Barsten van vruchten na regen.
Bestuiving is belangrijk bij het planten van pruimenbomen.
Fruitbomen en fruitstruiken te snoeien in augustus.
Plantenziekten en plagen op fruitsoorten.
Pruimenbomen snoeien en uitbuigen in april.
Snoeikalender voor alle fruitsoorten.
Snoeien van vroege pruimen in juli.
Snoeien van pruimenbomen in augustus.
Schrijf je hier in voor de Fruit-ABC nieuwsbrief.